دانشنامه جنگ ایران و عراق

فال حافظ

دایره المعارف دفاع مقدس - موسوعة الحرب العراقیة الایرانیة - Encyclopedia of Iran Iraq war

جمعه بیست و نهم دی 1391
م : <> ن : محمد نصر

عمليات‌ بيت‌المقدس‌5

عمليات‌ بيت‌المقدس‌5

ضربه‌اي‌ كاري‌ به‌ سازمان‌ زرهي‌ دشمن‌

نام‌ عمليات: بيت‌ المقدس‌ ۵ (ضربتي)

زمان‌ اجرا: 22/1/1367

تلفات‌ دشمن‌: ۳۸۱۰ كشته، زخمي‌ و اسير

رمز عمليات: يا اباعبدالله‌ الحسين (ع)

مكان‌ اجرا: منطقه‌ عمومي‌ پنجوين‌ عراق‌ - خط‌ شمالي‌ جبهه‌ جنگ‌

ارگان‌هاي‌ عمل‌كننده: نيروي‌ زميني‌ سپاه‌ پاسداران‌ انقلاب‌ اسلامي‌

اهداف‌ عمليات: انهدام‌ ماشين جنگي‌ دشمن‌


در آخرين‌ ماه‌هاي‌ جنگ‌ هشت‌ ساله‌ ايران‌ و عراق‌ و هنگامي‌ كه‌ نيروهاي‌ ايران‌ با پيروزي‌ كامل، موفق‌ به‌ پيشروي‌ در خاك‌ دشمن‌ و آزادسازي‌ مناطق‌ و شهرهاي‌ مهمي‌ همچون‌ «حلبچه» كردستان‌ عراق‌ شده‌ بودند، يك‌ عمليات‌ انهدامي‌ براي‌ ضربه‌ زدن‌ به‌ ماشين‌ جنگي‌ ارتش‌ عراق‌ در منطقه‌ عمومي‌ «پنجوين» صورت‌ گرفت.


اين‌ منطقه‌ پيوسته‌ صحنه‌ رويارويي‌ قواي‌ خودي‌ و دشمن، از جمله‌ عمليات‌ «والفجر4» بود. اين‌ يورش‌ بي‌امان‌ را نيروي‌ زميني‌ سپاه‌ پاسداران‌ انقلاب‌ اسلامي‌ به‌ فرماندهي‌ و هدايت‌ قرارگاه‌ «رمضان» به‌ اجرا گذاشت. طي‌ اين‌ عمليات، يگان‌هاي‌ عمل‌ كننده‌ خودي‌ در شامگاه‌ ۲۲ فروردين‌ ماه‌ ۱۳۶۷ با رمز «يا اباعبدالله‌ الحسين(ع)» به‌ مواضع‌ نيروهاي‌ عراقي‌ حمله‌ برده‌ و طي‌ روزها درگيري‌ و نبرد، ۴۵ دستگاه‌ تانك‌ و نفربر و صدها خودروي‌ نظامي‌ و ده‌ها قبضه‌ سلاح‌ سبك‌ و نيمه‌ سنگين‌ دشمن‌ را منهدم‌ و به‌ لشكر ۲۷ ارتش‌ عراق‌ تلفات‌ و خسارات‌ چشمگيري‌ وارد آوردند. همچنين‌ در عمليات‌ بيت‌المقدس ۵ تعداد ۳۸۱۰ تن‌ از نيروهاي‌ دشمن‌ كشته‌ و زخمي‌ شده‌ يا به‌ اسارت‌ نيروهاي‌ خودي‌ درآمدند.



:: موضوعات مرتبط: تاریخ جنگ ایران و عراق
:: برچسب‌ها: عمليات‌ بيت‌المقدس ‌5 ÷ بیت المقدس پنج


جمعه بیست و نهم دی 1391
م : <> ن : محمد نصر

عمليات تحریر القدس

عمليات تحریر القدس

پاسخی قاطع به حمله موشکی عراق به شهر دزفول و گمراه کردن دشمن از طرح عملیات خیبر:

نام عمليات : تحریر القدس

زمان اجرا : 1/11/1362

رمز عملیات : لبیک یا خمینی

مكان اجرا : جنوب غربی شهر مرزی مریوان – جبهه شمالی جنگ

ارگان هاي عمل كننده : لشکر انصارالحسین (ع) از سپاه پاداران انقلاب اسلامی

اهداف عمليات : آزادسازی بلندیهای مهم منطقه و گمراه کردن دشمن از طرح عملیات خیبر


نیروهای لشکر انصارالحسین (ع) سپاه پاسداران انقلاب اسلامی با هدایت قرارگاه سپاه هفتم قدس ، در ساعت 21 اول بهمن ماه 1362 و با رمز لبیک یا خمینی از جنوب غربی شهر مرزی مریوان به سوی مناطق کوهستانی دربندیخان عراق حمله ای را انجام دادند که عملیات تحریرالقدس نام گرفت . این عملیات در منطقه ای به وسعت 150 کیلومتر مربع به اجرا در آمد و طی آن بلندی های شیخ سومر و شاخ شمیران و نزدیک به 110 کیلومتر مربع از خاک عراق به تصرف نیروهای ایرانی درآمد .


 در ادامه با توجه به پاتک های بی رویه دشمن نیروهای لشکر انصار با پیشروی در عمق 20 کیلومتری عراق بلندیهای مهم برددکان را تصرف و پاکسازی کردند ، بگونه ای که به 5 کیلومتری سد دربندیخان عراق رسیده و همانجا استقرار یافتند . عراقی ها نیز در روند عملیات تحریرالقدس صدها کشته و زخمی از خود برجای گذاشتند . این عملیات در وضعیتی آغاز شد که بمباران شهرهای ایران توسط عراق شدت یافته و دشمن یک استراتژی وحشیانه تازه را در پیش گرفته بود . از سوی دیگر بنا بود عملیات گسترده خیبر در جبهه جنوبی صورت پذیرد . لذا علاوه بر پاسخی درخور به دشمن می بایست یک عملیات انحرافی و موفق در جبهه شمالی انجام می شد . با انجام این عملیات این دو مهم از سوی فرماندهان جنگ حاصل شد . همچنین در جریان این عملیات این نتایج برای رزمندگان ایرانی بدست آمد :

• آزادسازی بلندی های مهم منطقه

• تسلط بر راه ارتباطی سلیمانیه-بغداد و شهر و دریاچه دربندیخان عراق

• آزادسازی بلندی های سوریز و پاسگاه مرزی سید کریم عراق

• آزادسازی 12 روستای عراق



:: موضوعات مرتبط: تاریخ جنگ ایران و عراق
:: برچسب‌ها: عمليات تحریر القدس


جمعه بیست و نهم دی 1391
م : <> ن : محمد نصر

عملیات نصر 9

عملیات نصر 9


نام عمليات : نصر 9 - تهاجمی

زمان اجرا : 1/9/1366

رمز عملیات : يا مولای متقیان (ع)

مكان اجرا : منطقه عمومی حاج عمران – پیرانشهر در محور شمالی جنگ

تلفات دشمن (کشته ، اسیر و زخمی) : 4600

ارگان هاي عمل كننده : نیروهای ارتش جمهوری اسلامی

اهداف عمليات : آزادسازی دامنه جنوبی گرده کوه و انهدام توان رزمی دشمن


عملیات نصر 9 در اول آذر ماه سال 66 با رمز مبارک یا مولای متقیان در منطقه عملیاتی حاج عمران توسط رزمندگان نیروی زمینی ارتش جمهوری اسلامی ایران با هدف آزادسازی دامنه جنوبی ارتفاعات معروف به تپه شهدا به اجرا درآمد.


در این عملیات ارتفاعات دوهزاروهشتاد ، دوهزار وشصت، هزار و نهصد وهشتاد وپنج و هزار ونهصد و هشتاد درمنطقه عمومی حاج عمران آزاد شد. همچنین انهدام دهها دستگاه انواع خودرو نظامی وچندین انبار مهمات و کشته و زخمی شدن بیش از چهارهزارعراقی از دیگر خساراتی بود که به نیروهای عراقی وارد شد.

در این عملیات دشمن به دلیل کوهستانی بودن منطقه نتوانست از امکانات زرهی خود استفاده کند و ناچار شد با به جای گذاشتن بیش از چهار هزار کشته و زخمی و یکصد اسیر، عقب نشینی کند. پس از این عملیات، موقعیت رزمندگان با دفع پاتک‌های دشمن تثبیت شد و با حضور بر ارتفاعات منطقه، بر قسمت وسیعی از خاک عراق مسلط شد. در ادامه این عملیات، با سرکوب تحرکات بعدی دشمن و تحمیل ضربات مجدد به آن‌ها، تعداد دیگری از نیروهای دشمن به اسارت درآمدند و قدرت پاتک از دشمن سلب شد. بدین ترتیب، تپه شهدا نیز از وجود دشمن بعث پاکسازی شد.



:: موضوعات مرتبط: تاریخ جنگ ایران و عراق
:: برچسب‌ها: عملیات نصر 9 ÷ نصر نه


جمعه بیست و نهم دی 1391
م : <> ن : محمد نصر

عملیات نصر 6

عملیات نصر 6


نام عمليات : نصر 6

زمان اجرا : 10/5/1366

رمز عملیات : يا اباعبدالله الحسین (ع)

مكان اجرا : منطقه عملیاتی بلندیهای میمک - محور میانی جنگ

تلفات دشمن (کشته ، اسیر و زخمی) : 2620

ارگان هاي عمل كننده : نیروهای ارتش جمهوری اسلامی

اهداف عمليات : انهدام و بیرون راندن نیروهای عراقی باقیمانده دشمن از منطقه عمومی میمک در محور میانی جبهه نبرد

عمليات نصر 6 در تاريخ دهم مرداد 1366 با رمز مبارك يا اباعبداللَّه الحسين(ع)، به منظور پاسخگويي به شرارت‏هاي آمريكا در خليج فارس و همسويي با آمادگي مدافعان خليج فارس و با هدف انهدام نيروهاي دشمن و بيرون راندن بقاياي آنها از منطقه عملياتي ميمك، توسط رزمندگان نيروي زميني ارتش جمهوري اسلامي ايران اجرا شد.


نيروي زميني، در مرحله پاياني پاكسازي غرب كشور از وجود نيروهاي بعثي، با عبور از ميدان‏هاي مين، تله‏هاي انفجاري و...، ارتفاعات بسيار حساس ميمك رامورد تهاجم خود قرار داده و آن ارتفاعات را به تصرف خود درآوردند. در اين عمليات 2 فروند هواپيما، 17 دستگاه تانك و نفربر، 6 فروند هلي‏كوپتر و صدها دستگاه خودرو دشمن منهدم و 2500 نفر كشته و 120 نفر از قواي بعث به اسارت گرفته شدند. در اين ميان موقعيت رزمندگان اسلام، پس از دفع پاتك‏هاي دشمن كه چند روز به طول مي‏انجامد، با مقاومت تمام، حفظ و تثبيت مي‏شود و اين عمليات با دستاورد مطلوب خود، پاسخ مناسبي بر جنايت‏هاي استكبار و سرسپردگان آنها مي‏گردد.



:: موضوعات مرتبط: تاریخ جنگ ایران و عراق
:: برچسب‌ها: عملیات نصر 6 ÷ نصر شش


جمعه بیست و نهم دی 1391
م : <> ن : محمد نصر

عملیات نصر 3

عملیات نصر 3


نفوذ به‌ قلب‌ دشمن‌ از جبهه‌ جنوبي‌


نام‌ عمليات: نصر3

زمان‌ اجرا: 27/3/1366

تلفات‌ دشمن‌ (كشته، زخمي‌ و اسير) :1060

مكان‌ اجرا: منطقه‌ عملياتي‌ زبيدات‌ در جنوب‌ دهلران‌ - جبهه‌ مياني‌ نبرد

ارگان‌هاي‌ عمل‌كننده: نيروي‌ زميني‌ ارتش‌ جمهوري‌ اسلامي‌

اهداف‌ عمليات: انهدام‌ توان‌ رزمي‌ دشمن‌


اين‌ عمليات‌ محدود و نفوذي‌ را، نيروي‌ زميني‌ ارتش‌ جمهوري‌ اسلامي‌ همانند عمليات‌ نصر2 ، به‌ اجرا درآورد. هدف‌ از انجام‌ عمليات‌ «نصر3 » انهدام‌ توان‌ رزمي‌ دشمن‌ در منطقه‌ «زبيدات» در جنوب‌ محور عملياتي‌ دهلران‌ بود. نيروي‌ زميني‌ ارتش‌ در روز27 خردادماه‌1366 از محور مذكور به‌ درون‌ خاك‌ عراق‌ پيشروي‌ كرده‌ و ضمن‌ منهدم‌ نمودن‌20 دستگاه‌ تانك‌ و نفربر زرهي، چندين‌ انبار مهمات‌ و شماري‌ خودرو نظامي‌ دشمن، به‌7 گردان‌ رزمي‌ ارتش‌ عراق‌ آسيب‌ رساندند و با كشته‌ و زخمي‌ و اسير نمودن‌1060 تن‌ از نيروهاي‌ بعثي‌ و غنيمت‌ گرفتن‌ چندين‌ عراده‌ توپ‌ و ادوات‌ جنگي‌ و شماري‌ خودرو و ده‌ها قبضه‌ سلاح‌ سبك‌ از دشمن، به‌ خاك‌ ايران‌ و خطوط‌ جبهه‌ خودي‌ بازگشتند.



:: موضوعات مرتبط: تاریخ جنگ ایران و عراق
:: برچسب‌ها: عملیات نصر 3 ÷ نصر سه


جمعه بیست و نهم دی 1391
م : <> ن : محمد نصر

عملیات نصر 2

عملیات نصر 2


نام‌ عمليات: نصر 2 (محدود)

زمان‌ اجرا : 13/3/1366

تلفات‌ دشمن‌ (كشته، زخمي‌ و اسير): 800

رمز عمليات: يا حسين‌ مظلوم

مكان‌ اجرا: جبهه‌ ميمك‌ - بلندي‌هاي‌ جبهه‌ مياني‌ جنگ‌

ارگان‌هاي‌ عمل‌كننده: نيروي‌ زميني‌ ارتش‌ جمهوري‌ اسلامي‌

اهداف‌ عمليات: تصرف‌ مناطق‌ اشغال‌ شده‌ و سركوب‌ دشمن‌


طرح‌ و اجراي‌ عمليات‌ «نصر2» بر خلاف‌ عمليات‌ نصر- 1 كه‌ به‌ دست‌ نيروي‌ زميني‌ سپاه‌ به‌ اجرا درآمده‌ بود- توسط‌ نيروي‌ زميني‌ ارتش‌ به‌ انجام‌ رسيد.


هدف‌ عمليات‌ نصر2 آزادسازي‌ بلندي‌هاي‌ مشرف‌ بر خطوط‌ مواصلاتي‌ دشمن‌ در جبهه‌ «ميمك» واقع‌ در منطقه‌ مياني‌ جنگ‌ بود. به‌ همين‌ منظور تك‌ نيروهاي‌ ارتش‌ با رمز «يا حسين‌ مظلوم» در روز13 خرداد ماه ‌1366 در محور كوهستاني‌ ميمك‌ آغاز شد.

طي‌ اين‌ يورش‌ بلندي‌هاي‌404 ،400 ،396 و منطقه‌ «خزر» و «هلاله» به‌ تصرف‌ رزمندگان‌ ارتش‌ جمهوري‌ اسلامي‌ ايران‌ درآمد و4 گردان‌ كماندويي، توپخانه‌ و پياده‌ و يك‌ گروهان‌ تانك‌ دشمن‌ آسيب‌ ديد و مقداري‌ سلاح‌ و مهمات‌ از دشمن‌ به‌ غنيمت‌ گرفته‌ شد.

همچنين‌ در اين‌ عمليات‌ محدود و كوتاه‌ مدت،800 تن‌ از نيروهاي‌ عراقي‌ كشته‌ و زخمي‌ و ده‌ها تن‌ ديگر نيز اسير شدند.

در اين‌ عمليات‌ شهيد تقي‌ رضوي‌ معاونت‌ مهندسي‌ قرارگاه‌ خاتم‌الانبيأ به‌ شهادت‌ رسيد.



:: موضوعات مرتبط: تاریخ جنگ ایران و عراق
:: برچسب‌ها: عملیات نصر 2 ÷ نصر دو


جمعه بیست و نهم دی 1391
م : <> ن : محمد نصر

عملیات قدس 4

عملیات قدس 4


آزادی دریاچه «ام النعاج»

نام عملیات: قدس 4

زمان اجرا:1/5/1364

مدت اجرا: 4 روز

تلفات دشمن (کشته، زخمی و اسیر: 336

رمز عملیات: یا محمد رسول‌الله (ص)

مکان اجرا: دریاچه ام‌النعاج در منطقه عملیاتی هورالهویزه ـ محور جنوبی جنگ

ارگانهای عمل کننده: نیروی زمینی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی و نیروهای مجاهد عراق

اهداف عملیات: انهدام نیروهای دشمن، آزادسازی 150 کیلومتر مربع از منطقه هور، گرفتن جای پا برای گسترش عملیات و نزدیکی به بخشی از خشکی‌های شرق دجله


طوفان شدید دریاچه کم عمق «ام النعاج» عراق در شمال شرقی‌شهر «بصره» همچنین اسارت نیروهای اطلاعاتی دشمن به دست رزمندگان مجاهدین عراقی از تیپ 9 بدر در این منطقه، انگیزه‌های طرح و اجرای عملیات «قدس 4‌» شد.طوفان، عوارض خشک و کوچک بر سطح دریاچه را کنار زد و دریاچه به «اروند رود» متصل شد. این دریاچه از چند طرف به چندین آبراه و روستا ختم می شود و مساحتی در حدود یکصد کیلومتر مربع را داراست و آب آن از رودخانه‌های واقع در خاک ایران تامین می‌شود.

عملیات قدس 4 با چهار هدف انهدام نیروی پدافندی دشمن، آزاد‌سازی 150 کیلومتر مربع از دریاچه و تسلط بر بخشی دیگر از هور الهویزه، گرفتن جای پا برای گسترش عملیات و در اختیار گرفتن جناح از دشمن و نزدیکی به بخشی از خشکی‌های شرق دجله در منطقه‌ای به گستردگی 160 کیلومتر مربع به اجرا گذاشته شد.

این عملیات را نیروی زمینی سپاه پاسداران و مجاهدان و پناهندگان عراقی که در قالب تیپ 9 بدر گرد هم آمده بودند، صورت دادند. حمله ساعت 24 روز 1 مرداد ماه 1364 با رمز «یا محمد رسول‌الله (ص) ـ الله‌اکبر» در حالی آغاز شد که هواپیماهای «پی.سی.7» عراق روزی یکی ـ دو بار سطح منطقه و دریاچه ام‌النعاج را بمباران ایذایی می‌کردند، ولی دشمن در زمان عملیات کاملا غافلگیر گردید، به گونه‌ای که بی‌سیم‌چی فرمانده عراق تسلیم نیروهای ایران شد.

دشمن نیز پس از سقوط بخشی از مواضع خود، اقدام به اجرای آتش توپخانه نمود و تردد نیروهای ایرانی را در منطقه با مشکل روبه‌رو ساخت، اما یک عامل ویژه سبب قطع این گلوله باران شد؛ به این صورت که شماری از اسرای دشمن به تقاضای همکاری پاسخ مثبت داده و به پای بی‌سیم آمدند و از ُپست شنود با فرماندهی دشمن در عقبه تماس گرفتند و تقاضای نیرو کردند، اما با تقاضای آنان به علت عدم تسلط عراق بر منطقه عملیات مخالفت شد، ولی در برابر تقاضای قطع آتش به این بهانه که بر سر نیروهای دشمن ریخته می‌شود، موافقت شده و لحظاتی بعد آتش دشمن قطع گردید و به دنبال آن تردد نیروهای خودی از سر گرفته شد. این عامل در موفقیت عملیات ایران کمک شایانی را در پی داشت.طی چهار روز عملیات، 1 فروند بالگرد،10 فروند قایق، چندین قبضه خمپاره‌انداز و چندین پایگاه شناور منهدم و گردان 2 از تیپ 117 دشمن متلاشی گردید. شمار تلفات دشمن در این عملیات 336 تن کشته و زخمی و اسیر گزارش شده است.

علاوه بر آن 5 فروند قایق، شماری دستگاه‌های مخابراتی و تعدادی سلاح سبک و مقداری مهمات به غنیمت رزمندگان اسلام در آمد. بزرگترین دستاورد عملیات قدس 4، آزاد‌سازی 160 کیلومتر مربع از منطقه هورالهویزه عراق، دریاچه ام‌النعاج (بزرگترین دریاچه منطقه هور) و 20 پاسگاه آبی دشمن بود.



:: موضوعات مرتبط: تاریخ جنگ ایران و عراق
:: برچسب‌ها: عملیات قدس 4 ÷ قدس چهار


جمعه بیست و نهم دی 1391
م : <> ن : محمد نصر

عملیات قدس 3

عملیات قدس 3

نفوذ و ضربه به خط دشمن


نام عملیات : قدس 3 (انهدامی)

زمان اجرا : 20/4/1364

مدت اجرا : یک روز

تلفات دشمن (کشته،زخمی و اسیر) : 1470

رمز عملیات : یا امام جعفر صادق (ع)

مکان اجرا : منطقه عمومی دهلران – طیب، در جبهه میانی جنگ

ارگانهای عمل کننده : رزمندگان سپاه پاسداران انقلاب اسلامی و نیروی زمینی ارتش جمهوری اسلامی

اهداف عملیات :نفوذ و ضربه زدن به یگانهای دشمن


موقعیت منطقه عملیاتی «قدس 3» از سوی دشمن بخ بلندیهای «مین منصور» و در میان افراد محلی به «فره سیاه» مشهور است.این منطقه در محور عمومی دهلران طیب در غرب رودخانه «میمه» قرار دارد و دارای تعدادی تپه و بلندی است.بلندی 208 به سبب اشراف آن بر غرب رودخانه میمه شهرت و اهمیت ویژه ای در هر دو سوی نبرد داشت.دشمن پس از شکست در عملیهت بیت المقدس و عقب نشینی سراسری خود که به آزادی خرمشهر انجامید، بخشی از بلندیهای مرزی جبهه میانی را در اشغال خود نگه داشت تا دید و اشراف کافی بر منطقه عمومی دهلران داشته باشد.طراحی عملیات قدس3 بر همین اساس و به تناسب راهکارهای موجود در منطقه از دومحور صورت گرفت.

رزمندگان در ساعت 2و45 دقیقه بامداد روز 20 تیر 1364 با رمز «یا امام جعفر صادق (ع)» به طور همزمان حمله خود را آغاز کردند.سرعت عمل نیروهای خودی چنان بود که در همان لحظات نخست، نزدیک به 70 تن از نیروهای عراقی به اسارت در آمدند.نیروها با رعایت اصل غافلگیری واسننار شب، به قرارگاه دشمن در عقبه خط آنان حمله برده و کابلهای برق و مخابرات خط اول آنان را قطع کردند.بدین صورت ارتباط نیروهای دشمن با عقبه خود بمنظور خبردهی و پشتیبانی مختل شد.از آنجا که هدف این عملیات صرفا نفوذ و ضربه زدن به یگانهای دشمن بود، لذا نیروها حتی الامکان از غنیمت گرفتن و انتقال اقلام دست و پا گیر، خودداری کردند و تلاش نمودند تا اساسا امکانات دشمن را منهدم سازند.پس از اجرای موفق عملبات و سرزدن سپیده صبح، دستور عقب نشینی و بازگرد نیروها ی خط شکن به خطوط پیشین صادر شد.دشمن نیز که با توجه به قطع کابلهای ارتباطی و مخابراتی خود از اهداف این عملیات غافل بود، به طور همه حانبه اقدام به پاتک بر روی بلندیهایی که از نیروهای ایرانی خالی شده بود کرد و طبیعتا از این ضد حمله سودی نجست.

همزمان با عملیات قدس 3، عملیات دیگری توسط نیروی زمینی ارتش در منطقه عملیاتی «شهرانی»، به منظور بازپسگیری مناطقی که به تازگی در اشغال دشمن در آمده بود، صورت گرفت.این یورش سبب شد که توجه فرماندهان عراقی به آن محمور معطوف شود، بنابراین میتوان گفت که عملبات نیروهای ارتش به نوعی پشتیبانی عملیات قدس 3 بود.در این حمله 15 دستگاه خودروی ایفا (کامیون)، 4 دستگاه تانک، 15 دستاه خمپاره انداز، 10 زاغه مهمات، مقر گردان 1و 2 از تیپ 805 و پمپ بنزین قرارگاه دشمن در منطقه منهدم شد. ضمن آنکه 1470 تن از نیروهای دشمن کشته و زخمی شده یا به اسارت نیروهای عمل کننده خودی در آمدند. علاوه بر این، چندین دستگاه بی سیم و سیستمهای مخابراتی و شماری سلاح سبک و نیمه سنگیناز دشمن به غنیمت گرفته شد.



:: موضوعات مرتبط: تاریخ جنگ ایران و عراق
:: برچسب‌ها: عملیات قدس 3 ÷ قدس سه


جمعه بیست و نهم دی 1391
م : <> ن : محمد نصر

عملیات قدس 1

عملیات قدس 1

نزدیکی‌ به‌ اهداف‌ عملیات‌ بدر

نام‌ عملیات: قدس‌1

زمان‌ اجرا : 24/3/1364

مدت‌ اجرا : 4 روز

تلفات‌ دشمن‌ (کشته، زخمی‌ و اسیر ) : 890

رمز عملیات: یا محمد رسول‌ الله (ص)

مکان‌ اجرا: منطقه‌ عمومی‌ هورالهویزه‌ در شرق‌ رودخانه‌ دجله‌

ارگان‌های‌ عمل‌ کننده: نیروی‌ زمینی‌ سپاه‌ پاسداران‌ انقلاب‌ اسلامی‌

اهداف‌ عملیات: انهدام‌ نیروهای‌ دشمن‌ و بر هم‌ زدن‌ انسجام‌ سازمان‌ رزمی‌ ارتش‌ عراق‌ و رسیدن‌ به‌ اهداف‌ تأمین‌ نشده‌ در عملیات‌ بدر


ساعت‌21 و25 دقیقه‌ شامگاه ‌24 خرداد ماه‌1364 نیروهای‌ سپاه‌ پاسداران‌ انقلاب‌ اسلامی، عملیات‌ «قدس‌1» را با رمز «یا محمد رسول‌ الله(ص)» در منطقه‌ عملیاتی‌ «هورالهویزه» در شرق‌ رودخانه‌ «دجله» عراق، برای‌ انهدام‌ نیروها و بر هم‌ زدن‌ انسجام‌ ماشین‌ جنگی‌ ارتش‌ عراق، در منطقه‌ای‌ به‌ وسعت‌180 کیلومتر مربع‌ آغاز کردند.


در این‌ عملیات‌4 روزه، نیروهای‌ عمل‌ کننده‌ ایران‌ در ظرف‌ مدت‌ کوتاهی‌ به‌ دو پاسگاه‌ مورد نظر یعنی‌ «ابوذکر» و «ابولیله» دشمن‌ دست‌ یافته‌ و مقاومت‌ آنها را درهم‌ کوبیدند.

دشمن‌ در صبح‌ روز نخست‌ با هواپیماهای‌ پی‌سی‌7 و چرخبال‌ اقدام‌ به‌ بمباران‌ شیمیایی‌ و انفجاری‌ نمود، اما با استقرار سریع‌ توپهای‌ ضد هوایی، یک‌ فروند از این‌ نوع‌ هواپیما با موشک‌ «سام‌7» ساقط‌ شده‌ و پاتک‌ هوایی‌ دشمن‌ عملاً‌ ناکام‌ ماند.


این‌ پاتکها در روزها و ساعات‌ بعدی‌ نیز از سوی‌ دشمن‌ تداوم‌ یافت‌ که‌ برای‌ نیروهای‌ عراقی‌ سودی‌ در بر نداشت. هدف‌ نهایی‌ در عملیات‌ قدس‌1 که‌ در آغاز سلسله‌ عملیات‌های‌ قدس‌ پیش‌بینی‌ شده‌ بود، رسیدن‌ به‌ اهداف‌ و نقاط‌ تأمین‌ نشده‌ عملیات‌ بدر، از جمله‌ نزدیک‌ شدن‌ به‌ جاده‌ مهم‌ العماره‌- بصره‌ بود. پاسگاه‌های‌ مختار، ابوذکر، ابولیله‌ و المیدان عراق‌ آزاد و منطقه‌ «الحسان» و «الزجیه» واقع‌ در نزدیکی‌ جاده‌ مذکور به‌ تصرف‌ نیروهای‌ خودی‌ در آمد.

طی‌ این‌ عملیات‌ تیپ‌2 از لشکر25 پیاده‌ به‌ طور100 درصد متلاشی‌ شد و یک‌ فروند هواپیما، یک‌ فروند چرخبال،15 قایق‌ و12 پاسگاه‌ سیار منهدم‌ و تعداد890 تن‌ از نیروهای‌ عراقی‌ کشته‌ و زخمی‌ شده‌ یا به‌ اسات‌ نیروهای‌ خودی‌ در آمدند.

غنایم‌ به‌ دست‌ آمده‌ نیز شامل‌4 قبضه‌ توپ‌ ضد هوایی،9 قبضه‌ خمپاره‌انداز،29 فروند قایق‌ جنگی‌ و بلم،10 دستگاه‌ بی‌سیم،10 قطعه‌ پل،25 قبضه‌ سلاح‌ سبک‌ و مقدار فراوانی‌ مهمات‌ و فشنگ‌ بود.



:: موضوعات مرتبط: تاریخ جنگ ایران و عراق
:: برچسب‌ها: عملیات قدس 1 ÷ قدس یک


جمعه بیست و نهم دی 1391
م : <> ن : محمد نصر

عملیات غیوراصلی

عملیات غیوراصلی

تاریخ عملیات : ۹ مهرماه ۱۳۵۹

محل نبرد : حمیدیه / غرب اهواز

شرح عملیات : در نخستین روزهای جنگ تحمیلی عراق بر علیه ایران ، ارتش عراق از دو سمت چزابه و طلائیه به سمت اهواز پیشروی کرد . نیروهای ارتش ابتدا در پادگان حمید و سپس در اطراف کارخانه نورد در برابر نیروهای عراقی که از سمت طلائیه پیشروی می کردند مقاومت کردند اما نیروهایی که از سمت چزابه جلو می آمدند با پشت سر گذاشتن بستان و سوسنگرد به حومه شهرک حمیدیه در غرب اهواز رسیدند . هنگامی که خبر احتمال سقوط اهواز به امام خمینی (ره) رسید ایشان فرمودند : مگر جوانان اهواز مرده اند ؟!

همان شب یک دسته کوچک از پاسداران اهواز به فرماندهی شخصی به نام غیوراصلی که قبلاً ارتشی بود ، به حمیدیه رفتند و به ستون تانک های عراق شبیخون زدند . حمله تا صبح ادامه پیدا کرد و پاسداراها چند بار به اهواز برگشتند تا مهمات بیاورند ! صبح هلی کوپترها و هواپیماهای ایران تعقیب تانک های عراقی را ادامه دادند و عراقی ها تا آنسوی بستان عقب نشستند . تلفات پاسداران در این عملیات که به عملیات غیوراصلی یا شبیخون اول مشهور شد بسیار اندک بود هرچند خود غیوراصلی هم شهید شد .



:: موضوعات مرتبط: تاریخ جنگ ایران و عراق
:: برچسب‌ها: عملیات غیوراصلی


جمعه بیست و نهم دی 1391
م : <> ن : محمد نصر

عملیات عاشورای 3

عملیات عاشورای 3

احیای دوباره تیپ 10 سیدالشهدا (ع) سپاه

نام عملیات: عاشورای 3 ـ ضربتی

زمان اجرا: 25/5/1364

مدت اجرا: یک روز

تلفات دشمن (کشته، زخمی و اسیر): 635

رمز عملیات: یا سیدالشهدا

مکان اجرا: منطقه عمومی فکه ـ جبهه میانی جنگ

ارگان‌های عمل‌کننده: نیروی زمینی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی

اهداف عملیات: انهدام قوای جنگی دشمن و گرفتن فرصت عکس العمل و طراحی نبرد


مدتی بود که به تیپ سیدالشهدا (ع) (که بعدها به لشکر تغییر یافت) مأموریتی واگذار نشده بود. این تیپ عنوان یگان خط شکن را داشت و حریف جدی لشکر گارد ریاست جمهوری عراق به حساب می‌آمد. بحث عملیات عاشورای 3 به فاصله یک روز پس از انجام عملیات عاشورای 2 در منطقه عمومی فکه مطرح شد. با توجه به این که آن محور حدود عملیات والفجر مقدماتی و رمضان بود، قسمت‌هایی از میدان‌های مین قدیمی در آن منطقه باقی مانده و تعدادی نیز به واسطه رمل و طوفان و سیلاب در زیر خاک پنهان شده بود. به همین دلیل کار عملیات با همت نیروهای گردان تخریب این تیپ و به فرماندهی شهید حاج محمود نوریان باز شد تا نیروهای عمل‌کننده سپاه در ساعت 2 و 19 دقیقه بامداد روز 25 مرداد ماه 1364 با رمز یا سیدالشهدا (ع) دست به حمله زده و با انهدام 2 گردان از تیپ 108 لشکر 16 ارتش عراق در شمال فکه، تعداد 635 تن از آنان را کشته و زخمی یا به اسارت بگیرند. هم‌چنین در این حمله ضربتی یک روزه 2 دستگاه تانک، و پل ارتباطی، یک پارک موتوری، 19 انبار مهمات، یک دستگاه لودر و تعدادی از ادوات و تجهیزات مهندسی دشمن نابود شده و شماری سلاح سبک و نیمه سنگین به همراه چندین قبضه خمپاره‌انداز و وسایل مخابراتی و لجستیکی به غنیمت گرفته شد.



:: موضوعات مرتبط: تاریخ جنگ ایران و عراق
:: برچسب‌ها: عملیات عاشورای 3


جمعه بیست و نهم دی 1391
م : <> ن : محمد نصر

عملیات عاشورای 2

عملیات عاشورای 2 (محدود)

آزادی تپه دوقلو



نام عملیات: عاشورای 2 (محدود)

زمان اجرا: 24/5/1364

مدت اجرا: یک روز
 
تلفات دشمن (کشته، زخمی و اسیر):‌ 510 نفر
 
رمز عملیات: یا مهدی (عج)
 
مکان اجرا: منطقه عملیاتی اروندرود، شبه جزیره فاو عراق ـ جنوبی‌ترین محور جنگ

ارگان‌های عمل‌کننده: رزمندگان نیروی زمینی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی

اهداف عملیات: انهدام نیروهای دشمن

عملیات محدود عاشورای 2 ساعت 2 بامداد روز 24 مرداد ماه 1364 با رمز یا‌مهدی (عج) در منطقه عمومی چنگوله واقع در جنوب شهر مرزی مهران توسط نیروی زمینی سپاه پاسداران صورت پذیرفت. نیروهای خودی در این حمله یک روزه که با هدف انهدام نیروهای عراقی مستقر در منطقه آغاز شده بود، ضمن رسیدن به این هدف و کشته و زخمی نمودن و اسارت 510 نفر از نیروهای دشمن، به گردان 1 و 2 از تیپ 114 لشکر 35 عراق آسیب رساندند. همچنین چندین دستگاه خودرو و مقادیری مهمات از دشمن نابود شد و علاوه بر به غنیمت گرفتن چند قبضه خمپاره‌انداز و مهمات از دشمن، شماری سلاح سبک و سنگین نیز به دست رزمندگان اسلام افتاد و مهمتر از همه آنکه تپه دوقلو و ارتفاع 145 از دست دشمن خارج شد.


:: موضوعات مرتبط: تاریخ جنگ ایران و عراق
:: برچسب‌ها: عملیات عاشورای 2


جمعه بیست و نهم دی 1391
م : <> ن : محمد نصر

عملیات عاشورای 1

عملیات عاشورای 1

سرکوبی نیروهای ضدانقلاب

نام عملیات: عاشورای 1 (انهدامی ـ سرکوبی)

زمان اجرا: 23/5/1364

تلفات دشمن (کشته، زخمی و اسیر): صدها تن

مکان اجرا: منطقه تکاب و صایین‌دژ از استان آذربایجان غربی ایران

ارگان‌های عمل‌کننده: سپاه پاسداران انقلاب اسلامی

اهداف عملیات: سرکوب افراد شرور و ضدانقلاب پراکنده در مناطق کوهستانی ـ عقبه جبهه خودی در محور شمالی جنگ


حضور ضدانقلاب در قالب افراد موسوم به کومله و دموکرات کردستان ایران در دوران جنگ، پیوسته مکمل تهاجمات ارتش عراق به جبهه‌ها و شهرهای ایران بود. این افراد در قالب گروه‌های پراکنده بارها به خرابکاری، خبرچینی برای دشمن، گستردگی محورهای نبرد رزمندگان ایران با دشمن و غیره دست می‌زدند و خسارات فراوانی به مراکز دولتی، جهاد سازندگی و حتی مناطق مسکونی کردنشین استان کردستان و آذربایجان غربی وارد می‌ساختند. حضور آنها حتی تا شهرهای شرقی استان کردستان، یعنی بیجار، تکاب، صایین‌دژ، قروه همدان و چندین شهر و منطقه دیگر پیش رفته و سبب بوجود آمدن وضع فوق‌العاده‌ای بر زندگی روزمره مردم و یگان‌های نظامی مستقر در آن مناطق شده بود.

عملیات عاشورای 1 در 23 مرداد ماه 1364 با هدف سرکوبی چنین افرادی در منطقه تکاب و صایین‌دژ به اجرا درآمد و طی آن 50 تن از عوامل وابسته کشته و صدها نفر نیز زخمی شدند و علاوه بر اسارت عده‌ای از آنان، شماری سلاح سبک به دست رزمندگان سپاه پاسداران افتاد.



:: موضوعات مرتبط: تاریخ جنگ ایران و عراق
:: برچسب‌ها: عملیات عاشورای 1


جمعه بیست و نهم دی 1391
م : <> ن : محمد نصر

عمليات مولاي متقيان (ع)

عمليات مولاي متقيان (ع)

رويارويي با حمله دشمن به چزابه

نام عملیات : مولای متقیان – جنگ چزابه

 مدت اجرا : دو هفته

 زمان اجرا : 01/12/1360

 تلفات دشمن : 2000

 مکان اجرا : منطقه عملیاتی شوش دانیال – محور جنوبی جنگ

 ارگانهای عمل کننده : سپاه پاسداران 

 اهداف عملیات : دفع پاتک سنگین دشمن در منطقه چزابه و توقف حمله و پیشروی آنها

 دشمن در جمع بندي اطلاعات حاصله خود - بويژه توسط ما هواره‌هاي آمريكايي - به اين نتيجه رسيده بود كه ايران بزودي در منطقه « شوش » عمليات بزرگي انجام خواهد داد . از اين رو استحكامات و تمركز شديد نيرو را در شوش ايجاد كرد و ميادين مين را وسعت داد .


همچنين 10 تيپ مستقل به همراه چند تيپ « جيش الشعبي » به دو لشگر تقويت شده‌اش در منطقه افزوده و براي پيش دستي در تاريخ 17 بهمن ماه 1360، حمله خود را با شديدترين آتش توپخانه و بمبارانهاي مهمات و تجهيزات خود را صرف نبرد در چزابه كرد ، اما با مقاومت سرسختانه نيروهاي ايراني رو به رو شد .

در مقابل نيروهاي خودي با انجام عمليات « مولاي متقيان (ع) » معروف به جنگ چزابه در يكم اسفند ماه 1360 تلاشهاي بي‌رويه دشمن را عقيم گذاشتند . اين عمليات دو هفته به طول انجاميد و خسارات قابل توجهي به يگانهاي تقويت شده ارتش صدام وارد آمد .

تنها ثمر حمله عراق به چزابه اين بود كه عمليات سراسري و گسترده « فتح المبين » يك ماه و نيم به تعويق بيفتد .

ارتش عراق در عمليات شكست حصر آبادان اعلام كرده بود كه 80 تن و در عمليات « طريق القدس » 34 نفر كشته داده است ، ولي در نبرد چزابه شمار تلفات انساني خود را به 200 نفر اعلام نمود ،‌كه اين تفاوت آمار ، شمار تلفات فراوان عراق در چزابه را مي‌رساند ، علي رغم اين ادعا ، دشمن دست كم 2000 كشته در اين منطقه به جاي گذاشت .



:: موضوعات مرتبط: تاریخ جنگ ایران و عراق
:: برچسب‌ها: عمليات مولاي متقيان, ع


جمعه بیست و نهم دی 1391
م : <> ن : محمد نصر

عمليات ثارالله

عمليات ثارالله،

آغازي دوباره بر عمليات محدود


نام عملیات : ثارالله محدود زمان اجرا : 15/5/1361

 تلفات دشمن (کشته ، مجروح ، اسیر ) : 290

 مکان اجرا : ارتفاعات مهم مشرف به قصر شیرین جبهه میانی

 ارگانهای عمل کننده : ارگانهایی از ارتش و سپاه مجهوری اسلامی ایران

 اهداف عملیات : آزادسازی ارتفاعات مهم منطقه ، تامین جاده قصر شیرین ، سر پل ذهاب 

 تهدید جاده تدارکاتی دشمن در محور پیروز خان بهتنگه بشیرخان عراق

پس از عمليات رمضان و پي بردن فرماندهان ايران به تغيير شيوه استحكامات و خطوط پدافندي عراق مي بايست تاكتيك مناسب و تازه اي براي ادامه نبرد با دشمن در پيش گرفته مي شد عمليات محدود ‹‹ ثارالله ›› در محور مياني - قصر شيرين - به اجرا درآمد .

 هدف آزادسازي ارتفاعات مهم مشرف بر منطقه تامين كامل جاده قصر شيرين سر پل ذهاب و تهديد جاده تداركاتي دشمن درمحور ‹‹ پيروزخان ›› به تنگه بشيرخان در خاك عراق بود. اين حمله در نيمه مرداد ماه 1361 آغاز شد و طي آن دو ارتفاع مورد نظر آزاد و نيروهاي ايراني علاوه بر رسيدن به اين اهداف ده ها دستگاه تانك و نفربر زرهي و شماري مهمات و سلاح سنگين و نيمه سنگين دشمن را منهدم و 290 تن از آنها را كشته و يا زخمي كردند اين عمليات محدود و موفق با همكاري يگان هاي ارتش و سپاه به اجرا درآمد.



:: موضوعات مرتبط: تاریخ جنگ ایران و عراق
:: برچسب‌ها: عمليات ثارالله


جمعه بیست و نهم دی 1391
م : <> ن : محمد نصر

عمليات امام مهدي (عج)

 عمليات امام مهدي (عج)

آغاز عملياتهاي غير كلاسيك محدود

نام عملیات : امام مهدی (عج)

مدت اجرا : 2 روز  زمان اجرا : 26/12/1359

تلفات دشمن :168 

ارگانهای عمل کننده : سپاه پاسداران انقلاب اسلامی

اهداف عملیات : عقب راندن دشمن از شهر و منطقه سوسنگرد


پس از آنكه فرماندهان ايراني دريافتند كه با جنگهاي كلاسيك و شيوه‌هاي شناخته شده نمي‌توان كاري را از پيش برد ، طرح عملياتهاي چريكي و غير كلاسيك را به اجرا گذاشتند .

نخستين گام در اين راستا ،در 26 اسفند ماه 1359 و پس از دو ماه از آخرين تهاجم ناموفق ايران به قواي عراق برداشته شد .

براساس طرحي به نام «امام مهدي (عج) » كه توسط شهيد حسن باقري طراحي شده بود مقرر شد تا برادران سپاه با استعداد 200 حمله‌ور و با سلاحهاي معمولي و آر – پي - جي ،‌از چهار محور به نيروهاي عراقي در غرب سوسنگرد حمله كنند.

حمله در ساعت 7 و30 دقيقه صبح آغاز شد . دشمن غافلگير شده و عمليات با سرعت غير قابل تصوري پيش مي رفت .
 با انهدام يك گردان تانك و يك گردان مكانيزه دشمن ، نيروهاي خودي به پيروزي رسيدند . اما به علت عدم تجربه كافي نيروها در اين گونه عملياتها و فقدان نيروي جايگزين براي تثبيت مواضع آزاد شده ، پس از گذشت يكي دو روز ، عراقيها به مواضع پيشين خود بازگشتند .

با اين وجود ، پس از گذشت 6 ماه از جنگ و هجوم همه جانبه ارتش عراق به خاك ايران ، نخستين پيروزي روحيه بخش براي رزمندگان ايراني به دست آمد . در جريان اين عمليات محدود تعدادي 168 تن كشته و زخمي و اسير شدند . همچنين 13 تن از نيروهاي عمل كننده سپاه پاسداران به شهادت رسيدند. و اين چنين سرآغاز عملياتهاي (‌محدود ) غير كلاسيك جنگ ، با موفقيت به اتمام رسيد

.« اسحق عزيزي » طراح اين عمليات كه فرمانده گردان بود و بعدها به شهادت رسيد ، توانست در حالي كه عراقيها در مجاورت ديوارهاي شهر سوسنگرد ، حضور داشتند - با كندن چندين كانال ،‌رزمندگان را از زير خانه‌هاي شهر عبور داده و به نقاط مشخصي ، در كنار اردوي دشمن برساند . در عمليات «تپه‌هاي الله اكبر» كه دو ماه پس از عمليات امام مهدي (عج ) انجام شد، همين طرح با پيروزي اجرا گرديد .



:: موضوعات مرتبط: تاریخ جنگ ایران و عراق
:: برچسب‌ها: عمليات امام مهدي, عج


جمعه بیست و نهم دی 1391
م : <> ن : محمد نصر

عمليات‌ والفجر9

عمليات‌ والفجر9؛

حمله‌ به‌ دشمن‌ از محور شمال‌:


نام‌ عمليات: والفجر9


زمان‌ اجرا:5/12/1364

تلفات‌ دشمن‌ (كشته، زخمي‌ و اسير) :2750

رمز عمليات: يا الله- يا الله‌ - يا الله‌

مكان‌ اجرا: شرق‌ چوارتا در عراق‌ - محور شمالي‌ جنگ‌

ارگان‌هاي‌ عمل‌كننده: سپاه‌ پاسداران‌ انقلاب‌ اسلامي‌

اهداف‌ عمليات: گشودن‌ دو جبهه‌ همزمان‌ در برابر دشمن‌ و تجزيه‌ نيروي‌ آن‌ و باز پس‌ گيري‌ مناطق‌ تازه‌ اشغال‌ شده‌

استراتژي‌ تعقيب‌ دشمن‌ در جبهه‌ شمالي‌ با سلسله‌ عملياتي‌ به‌ نام‌ «والفجر» در اين‌ مناطق‌ آغازشد و نيروهاي‌ ايراني‌ توانستند به‌ پيروزي‌هاي‌ مهمي‌ در منطقه‌ «چوارتا» دست‌ پيدا كنند. چند روز پس‌ از پايان‌ عمليات‌ والفجر9 و تحويل‌ خط‌ به‌ نيروهاي‌ پدافندي، در حالي‌ كه‌ مناطق‌ فتح‌ شده‌ هنوز به‌ طور كامل‌ تثبيت‌ نشده‌ بود، نيروهاي‌ عراقي‌ در حملاتي‌ توانستند كليه‌ نقاط‌ تصرف‌ شده‌ را باز پس‌ گيرند. عراق‌ كه‌ در اين‌ پاتك‌ها بدنبال‌ كسب‌ موفقيت‌ جديد و تا حدودي‌ بازسازي‌ روحي‌ نيروهاي‌ شكست‌ خورده‌ خود در فاو بود، با توان‌ بيشتري‌ در منطقه‌ ظاهر شد.


نكته‌ حايز اهميت، همزماني‌ عمليات‌ «والفجر9» با درگيري‌ نيروها در منطقه‌ فاو بود. سپاه‌ در حالي‌ به‌ عمليات‌ والفجر9 پرداخت‌ كه‌ در فاو درگير پاتك‌هاي‌ سنگين‌ عراق‌ بود. يگان‌هاي‌ تازه‌ تاسيس‌ شده‌ سپاه‌ اين‌ عمليات‌ را انجام‌ دادند و توانستند در تهاجم‌ خود به‌ پيروزي‌هايي‌ دست‌ يابند.

عمليات‌ والفجر9 در ساعت‌23 و45 دقيقه‌5 اسفندماه‌1364 با رمز «ياالله، ياالله، ياالله» در شرق‌ چوارتاي‌ كردستان‌ عراق‌ آغاز گرديد. وسعت‌ اين‌عمليات‌ در حدود 200 كيلومترمربع‌ بود. مناطق‌ آزاد شده‌ در والفجر9 شامل‌ چند پاسگاه‌ مرزي، بخشي‌ از ارتفاعات‌ «كانا»، «شاهكوران»، «تنگه‌ سورا»، «موبرا»، «ماخلان» و ارتفاعات‌1470 و1489 بود.

در جريان‌ نبرد يك‌ فروند هواپيما، يك‌ فروند چرخبال،20 دستگاه‌ تانك، 90 دستگاه‌ خودرو،10 قبضه‌ توپ‌ ضد هوايي‌ و مقدار زيادي‌ سلاح‌ سبك‌ و نيمه‌ سنگين‌ دشمن‌ از بين‌ رفت. يگان‌هاي‌ منهدم‌ شده‌ دشمن‌ شامل‌3 گردان‌ رزمي، تيپ‌ كماندويي،1 گردان‌ توپخانه‌ و1 گردان‌ تانك‌ مي‌شد.

تعداد كشته‌ و زخمي‌ها و اسراي‌ دشمن‌ به‌2750 نفر رسيدند. مقداري‌ سلاح‌ سبك‌ و نيمه‌ سنگين‌ و انواع‌ مهمات‌ نيز به‌ غنيمت‌ نيروهاي‌ خودي‌ درآمد. به‌ اين‌ ترتيب‌ عمليات‌ والفجر9 نشان‌ داد كه‌ در صورت‌ گشودن‌ دو جبهه‌ همزمان‌ بر عليه‌ ارتش‌ عراق، توان‌ دشمن‌ تجزيه‌ مي‌شود و قادر نخواهد بود در دو جبهه‌ مجزا به‌ طور همزمان‌ به‌ مقابله‌ برخيزد.


شرحی دیگر از عملیات والفجر ۹:


شرح عملیات : همزمان با اوج گیری نبرد در منطقه عملیاتی والفجر ۸ ، این عملیات با هدف جلوگیری از تجمع نیروهای عراقی در فاو و گشودن یک جبهه گسترده در شرق شهر سلیمانیه جهت پیشروی به سمت این شهر انجام گردید . با توجه به اینکه اجرای عملیات در منطقه جنوب تبدیل به یک فرایند پر هزینه ، وقت گیر و پر تلفات شده و موفقیت آن هم درصد ریسک بالایی داشت ، طراحان جنگ ایران بتدریج در صدد توسعه جنگ در جبهه شمال غرب بودند تا با مزایایی که در این جبهه برخوردار بودند بتوانند ارتش عراق را شکست دهند .

با این پیش زمینه ها عملیات والفجر ۹ با موفقیت اجرا گردید و مواضع خوبی در شرق شهر سلیمانیه به دست آمد که می توانست زمینه ساز سقوط این شهر گردد .
اما ارتش عراق که در طول سال های ۶۳ و ۶۴ تلفات و خسارات سنگینی متحمل نشده بود ، توان خود را بازسازی نمود و در حالیکه بخش عمده قوای ایران بر عملیات در فاو متمرکز گشته بود ، استراتژی جدیدی در پیش گرفت که برای اولین بار با بازپس گیری منطقه عملیات والفجر ۹ طعم آن را به نیروهای ایران چشانید ! استراتژی دفاع متحرک ...



:: موضوعات مرتبط: تاریخ جنگ ایران و عراق
:: برچسب‌ها: عمليات‌ والفجر 9 ÷ والفجر نه


جمعه بیست و نهم دی 1391
م : <> ن : محمد نصر

عمليات نصر 7

عمليات نصر 7     

انسداد معابر نفوذ ضد انقلاب- محور شمالي جنگ

نام عملیات : نصر 7 زمان اجرا :14/5/1366

 تلفات دشمن ( کشته ، مجروح ، اسیر ) : 1285

 رمز عملیات : یا فاطمه زهرا (س)

 مکان اجرا : منطقه عمومی استان سلیمانیه کردستان عراق – محور شمالی جنگ

 ارگانهای عمل کننده : رزمندگان سپاه پاسداران انقلاب اسلامی

 اهداف عملیات : انسداد معبر ضد انقلاب در غرب کشور و تصرف ارتفاع مهم دوپازا 

تابستان سال 1366 با درگيري محدود ايران و آمريكا در خليج فارس همراه بود. از طرفي زمان انجام عمليات در غرب كشور فرماندهان را بر آن داشت كه حركتي را به سوي غرب آغاز كنند. طي اين مدت عمليات هاي نصر 4، 5 و 7 در جبهه شمالي به اجرا درآمد كه با آزادسازي بلنديهاي مهي از خاك عراق همراه بود.

 عمليات نصر 7 در تاريخ 14 مرداد 1366 با رمز ‹‹يا فاطمه الزهرا (س)›› در منطقه عمومي ‹‹سليمانيه›› عراق به اجرا درآمد.
 اين عمليات كه به تصرف ارتفاع مهم ‹‹دوپازا›› و انسداد معبر ضد انقلاب درغرب كشور همراه بود. شامل منطقه اي به وسعت 30 كيلومتر مربع مي شد. تهاجم وسيع نيروهاي خودي سبب گرديد كه علي رغم هوشيري نسبي دشمن كليه اهداف عمليات در مرحله نخست به دست آيد.
 مرحله دوم آن نيز پس از اجراي آتش توپخانه روي مواضع دشمن از دو محور آغاز شد. نيروهاي ايراني پس از سه ساعت درگيري اولين قله از بلندي هاي ‹‹بلفت›› را به تصرف درآورده و جاده آسفالت سردشت- قلعه ديزه و پاسگاه مرزي بلفت را در دست خود گرفتند.
 در اين عمليات 4 فروند چرخبال، ده ها قبضه خمپاره انداز، 10 دستگاه تانك و نفربر. 50 دستگاه خودرو و مقداري زيادي سلاح سبك و نيمه سنگين دشمن منهدم شد. 1 تيپ و 7 گردان عراق از بين رفت و كشته و زخمي ها و اسراي عراق به 1285 نفر رسيد.

شرحی دیگر از عملیات نصر ۷ :
تاریخ عملیات : ۱۴ تا ۱۵ مرداد ماه ۱۳۶۶
محل نبرد : غرب سردشت
شرح عملیات : با وجود برتری قوای ایران نسبت به ارتش عراق در جبهه شمالغرب ، ارتفاعات مرزی مشرف به شهر سردشت یکی از معدود نقاط خاک ایران در این جبهه بود که هنوز در اشغال عراق قرار داشت و با اتکا به این ارتفاعات شهر سردشت را به طور مرتب زیر آتش مستقیم توپخانه قرار می دادند .
عملیات نصر ۷ در شرایطی برای آزادسازی این ارتفاعات به مرحله اجرا در آمد که زد و خوردها در خلیج فارس به اوج خود رسیده و با کشتار حجاج ایرانی ، احتمال درگیر شدن با عربستان هم وجود داشت ، به این ترتیب بیشتر توان نظامی ایران معطوف خلیج فارس شده بود . با این وجود رکود در جبهه های جنگ با عراق هم خطرناک بود . بنابراین عملیات نصر ۷ به اجرا در آمد و ضمن آزادسازی ارتفاعات مرزی مشرف به شهر سردشت ، شهر قلعه دیزه عراق در تیررس رزمندگان ایرانی قرار گرفت.



:: موضوعات مرتبط: تاریخ جنگ ایران و عراق
:: برچسب‌ها: عمليات نصر 7 ÷ نصر هفت


جمعه بیست و نهم دی 1391
م : <> ن : محمد نصر

عمليات مطلع الفجر

عمليات مطلع الفجر
نام عمليات : مطلع الفجر

زمان اجرا : 20/9/1360

مكان اجرا : گيلان غرب و شياكوه – جبهه مياني

رمز عمليات : يا مهدي ادركني

تلفات دشمن : 2150 كشته ، زخمي و اسير

ارگان هاي عمل كننده : سپاه و ارتش

اهداف عمليات : آزادسازي بلنديهاي غرب شهر گيلان غرب و شياكوه

عمليات مطلع الفجر از سلسله عمليات هاي دوره آزادسازي به شمار مي رود كه در منطقه گيلان غرب و شياكوه و با هدف آزادسازي ارتفاعات غرب شهر گيلان غرب در جبهه مياني صورت پذيرفت .

خط خودي در جبهه مياني به اهميت جبهه جنوب نبوده و توسط ستاد سپاه منطقه 7 غرب كشور و قرارگاه ارتش اداره مي شد . عراق نيز بالا ترين توان ماشين جنگي خود را در جبهه جنوب به كار مي گرفت . بنابراين استعدادي كه در اين عمليات از آن بهره گرفته شد ، به اندازه عمليات جنوب نبود .

حمله با رمز يا مهدي ادركني در 20 آذرماه 1360 و با فرماندهي و همكاري مشترك سپاه و ارتش اجرا شد و به آزادسازي موقت بلندي هاي شياكوه و بر آفتاب انجاميد . ولي پاتك هاي سنگين عراق و نبود پشتيباني و حمايت كافي از نيروها ، به دليل فاصله چشمگير خط مقدم با خطوط عقبه ، موجب شد تا پس از 17 روز مقاومت و حفظ مناطق آزاد شده ، بار ديگر اين مناطق به اشغال دشمن در آيد .

در اين گير و دار غلامعلي پيچك فرمانده محور تنگه كورك و معاون عمليات ستاد سپاه منطقه 7 غرب كشور به شهادت رسيد . با اين وجود در طي چندين روز درگيري ، شماري از بلندي هاي منطقه و روستاهاي اشغال شده از دشمن ، پس گرفته و پاكسازي شد كه مهمترين آنها دشت گيلان غرب ، تنگه حاجيان ، روستاهاي كمار ، گور سفيد و چوار بودند . علاوه بر اين 2 فروند هواپيما ، 1 فروند هليكوپتر و شماري از ادوات سنگين و نيمه سنگين و 14 گردان از نيروي مخصوص دشمن منهدم و تعداد 2150 تن از نيروهاي بعثي كشته ، زخمي و اسير شدند .


شرحی دیگز از عملیات مطلع الفجر:

شرح عملیات : در حالیکه توجه همه طرفهای درگیر و ناظر جنگ به عملیات طریق القدس و وقایع پس از آن دوخته شده بود ، نیروهای ایران در جبهه غرب ، بر روی ارتفاعات غرب گیلانغرب و جنوب سرپل ذهاب دست به یک عملیات نسبتاً بزرگ زدند به نام مطلع الفجر که اگر با موفقیت همراه می شد در کنار عملیات های مهم آن مقطع از جنگ حتماً معروف می گردید .
هدف این عملیات آزادسازی ارتفاعات چرمیان ، پشت پلیا ، پشت تنگ کورک ، شیاهکوه و دشت قاسم آباد بود که در صورت موفقیت ، امکان آزادسازی دو شهر قصرشیرین و نفت شهر فراهم می آمد . اما همانگونه که در چند عملیات قبلی این جبهه رخ داده بود ، پس از پیشروی اولیه نیروهای ایران ، عراقی ها به شدت دست به مقابله زده و پس از چند روز نبرد سنگین نیروهای ایران را به مواضع قبلی خود عقب راندند . ناکامی این عملیات باعث شد که تا مدتها در این جبهه دیگر عملیات بزرگی انجام نشود . از نکات قابل اشاره در این عملیات ، شهادت غلامعلی پیچک ، فرمانده منطقه غرب سپاه است ، که به صورت گمنام - به عنوان یک بسیجی - وارد عملیات شده بود .



:: موضوعات مرتبط: تاریخ جنگ ایران و عراق
:: برچسب‌ها: عمليات مطلع الفجر


جمعه بیست و نهم دی 1391
م : <> ن : محمد نصر

عمليات مسلم بن عقيل

عمليات مسلم بن عقيل

تدبيري نو در گرفتن امتياز از دشمن


نام عمليات : مسلم بن عقيل ( ع )

زمان اجرا : 9/7/1361

مدت اجرا : 7 روز

مكان اجرا : سومار در جبهه مياني جنگ

رمز عمليات : يا ابا الفضل العباس ( ع )

تلفات دشمن : 4275 نفر كشته ، زخمي و اسير

ارگان هاي عمل كننده : سپاه و ارتش

اهداف عمليات : تصرف همه بلندي هاي مشرف به شهر مندلي عراق و تامين مرز جبهه مياني و آزاد سازي بخشي از خاك ايران به همراه پس زدن دشمن از غرب شهر سومار

هدف از انجام عمليات مسلم بن عقيل تصرف همه ارتفاعات مشرف بر شهر مندلي عراق بود . اين منطقه با توجه به توقف و ناكامي در عمليات رمضان در شرق بصره و شيوه اي كه براي حمله از مناطق كوهستاني اتخاذ شده بود ، انتخاب گرديد تا نقاط قوت و ضعف نيروهاي هر دو طرف براي جنگ كوهستاني به دست آيد . هدف دوم تامين مرزهاي جبهه مياني ، آزاد سازي بخشي از خاك ايران و پس زدن عراق از غرب شهر سومار بود .

اين عمليات با همكاري سپاه و ارتش و با رمز يا ابا الفضل العباس در تاريخ 9 مهرماه 1361 به اجرا در آمد . در مرحله نخست ، نيروهاي ايراني به خوبي پيش رفتند و در مرحله بعدي از سرعت پيشرويشان كاسته شد و عليرغم پا تك هاي سنگين دشمن ، سرانجام مواضع فتح شده تثبيت گرديد .

در اين عمليات كه مدت هفت روز و در 2 مرحله انجام شد ، 150 كيلومتر مربع از خاك ايران آزاد و حدود 30 كيلومتر مربع از خاك عراق تصرف شد . نيروهاي خودي ضمن تامين دشت سومار ، روي ارتفاعات كيسكه ، كهنه ريگ مستقر و بر تنگه هاي مرزي مسلط شدند .

شهر مندلي نيز در ديد و تير رس آنان قرار گرفت و امكان پيشروي به عمق خاك عراق فراهم و آسان شد . نيروهاي عراقي در جريان اين عمليات و پاتك هاي خود تعدا 4275 تن كشته و زخمي به جا گذاشت . همچنين يك دستگاه رادار ، يك دستگاه ردياب صوتي توپخانه ، 3 دستگاه بولدوزر و بولدوزر دي-8 و چند قبضه توپ 100 ميليمتري آنان به غنيمت نيروهاي ايراني در آمد و 79 دستگاه تانك و نفربر از جمله چند دستگاه تانك پيشرفته ، 20 دستگاه خودرو ، 3 دستگاه لودر و 3 قبضه كاتيوشا به همراه 7 فروند هواپيماي دشمن منهدم و ساقط شد .

شرحی دیگر از عملیات مسلم بن عقیل:

شرح عملیات : شهر مرزی سومار یکی از نقاطی بود که در جریان عقبنشینی ارتش عراق آزاد شد اما حضور نیروهای دشمن بر روی ارتفاعات مرزی مشرف به شهر ، عملاً آن را غیر قابل سکونت نموده بود . عملیات مسلم بن عقیل با هدف آزادسازی این ارتفاعات انجام شد . البته در کتاب خاطرات یکی از فرماندهان منطقه غرب سپاه به نام آقای مهدی مرندی خواندم که نیروهای اطلاعات و عملیات سپاه تا عمق خاک عراق را شناسایی کرده و متوجه عدم حضور قوای کافی دشمن در منطقه شده بودند و اصرار داشتند عملیات باید در مقیاس وسیع و با تدارک گسترده انجام شود تا جبهه بزرگی در برابر دشت بغداد گشوده شود . اما ظاهراً فرماندهان با این طرح موافقت نکرده اند .
به هر حال عملیات مسلم بن عقیل با موفقیت انجام شد و نتنها ارتفاعات مشرف به شهر سومار آزاد گردید بلکه شهر مندلی عراق هم در تیررس رزمندگان ایران قرار گرفت . البته همان آقای مرندی در کتابش ادامه داده است که چند روز بعد از عملیات مسلم بن عقیل ، عملیات امام زین العابدین(ع) با هدف تصرف شهر مندلی اجرا می شود که بخاطر هوشیار شدن عراقی ها با تلفات بالایی ناکام می ماند ! من نتوانستم راجب این عملیات اطلاعاتی به دست آورم اما چون در چند جا بدون ذکر جزئیات ، نام عملیات امام زین العابدین(ع) در کنار عملیات مسلم بن عقیل آمده است باید ، درست باشد ! (برای همین چیزهاست که می گویم : برای ساختن آینده ، پیروزی و شکست ، هر دو را باید دید! )



:: موضوعات مرتبط: تاریخ جنگ ایران و عراق
:: برچسب‌ها: عمليات مسلم بن عقيل


جمعه بیست و نهم دی 1391
م : <> ن : محمد نصر

عمليات محمد رسول الله

عمليات محمد رسول الله
آزموني بزرگ براي کسب تجربه


نام عمليات : محمد رسول الله

زمان عمليات : 12/10/1360

مدت عمليات : 2 روز

مكان عمليات : منطقه عمومي شهرهاي بياره و طويله عراق در غرب شهر نوسود ايران

رمز عمليات : لااله الا الله محمد رسول الله

تلفات دشمن : 800 نفر كشته ، زخمي و اسير

ارگان هاي عمل كننده : سپاه و ارتش

اهداف عمليات : پس زدن قواي عراق و ضد انقلاب از شهر پاوه و جنوب مريوان به پشت مرز بين المللي

منطقه جنگي جنوب از سوي ايران و عراق در اولويت نخست قرار داشت . عمليات هاي بزرگ و گسترده اي چون طريق القدس ، فتح المبين ، و بيت المقدس در قالب ده طرح كربلا‌ در حال طراحي و اجرا بود ، اما در جبهه شماي ( غرب ) بنابر اولويت سوم آن و پراكندگي مواضع دو طرف ، نبرد به شدت و انسجام جبهه جنوبي و جبهه مياني پيگيري و اجرا نمي شد . با اين حال جبهه غرب هيچ گاه از وجود رزمندگان جان بركف و فرماندهان كارآمد سپاه و ارتش ايران خالي نماند ، چنانچه بهترين فرماندهان نبردهاي جنوب از ميان افراد كار آزموده در جبهه شمالي بودند كه از جمله مي توان از جاويد الاثر احمد متوسليان ، و شهيدان محمد ابراهيم همت و دكتر مصطفي چمران نام برد .


عمليات محمد رسول الله كه با رمز و ذكر لا اله الا الله ، محمد رسول الله در روز 12 در ماه سال 60 به مدت دو روز در منطقه بياره و طويله عراق در غرب شهر نوسود ايران صورت پذيرفت ، يكي از آزمون هاي سخت و بزرگ چنين فرماندهاني بود . اين عمليات به منظور پس زدن قواي عراق و ضد انقلاب از غرب پاوه و جنوب مريوان به پشت مرزهاي بين المللي طرح ريزي شده بود .

وجود نيروهاي گروهك هاي كوموله و دموكرات خود مايه آسودگي خيال و قوت قلب صدام در جبهه شمال گشته بود ، اما با ضعف و اضمحلال اين گروه ها ارتش عراق مجددا دست به تجاوزات و حملات اشغالگرانه خود زد و حاشيه مرزي نوسود تا مريوان را در زمستان به تصرف در آورد ، اما در تيرماه 1360 رزمندگان اسلام با انجام عمليات روح الله منطقه شرق نوسود را از دست دشمن خارج و آزاد كردند .

عمليات محمد رسول الله نيز با همين هدف و با همكاري نيروهاي سپاه و ارتش ، در دو محور مريوان و پاوه به اجرا در آمد و رزمندگان شركت كننده در اين عمليات توانستند به بيشترين اهداف تعيين شده از جمله آزاد سازي شهرهاي مرزي نوسود ، هاني گرمله ، بياره و طويله عراق دست يابند . ولي عواملي چون فقدان راه هاي ارتباطي و نيز حضور نيروهاي دشمن در ارتفاعات مشرف به اين مناطق ، پشتيباني از رزمندگان خط شكن را با مشكل مواجه ساخت و يگان هاي عمل كننده نتوانستند پيروزي و فتح خود را بر مناطق آزاد شده تثبيت كنند ، بنابراين به مواضع خودي بازگشتند .

در روند اين عمليات دو مقر فرماندهي از تيپ 116 و شماري از پايگاه هاي دشمن در اطراف طويله و بياره عراق را منهدم و مقداري سلاح سبك و تجهيزات انفرادي به غنيمت رزمندگان اسلام در آمد .ضمن آنكه بيش از 800 تن از نيروهاي دشمن كسته و زخمي شده يا به اسارت نيروهاي خودي در آمدند .

شرحی دیگر از عملیات محمد رسول الله:

شرح عملیات : هرچند این عملیات جزو عملیات های مهم جنگ محسوب نمی شود ، از آن نظر اهمیت دارد که نخستین عملیات منظمی است که نیروهای ایران در جریان آن از مرز عراق گذشته و وارد خاک این کشور شدند . هدف عملیات آزادسازی ارتفاعات مرزی غرب نوسود و هانی گرمله در جنوب مریوان بود که با در هم شکسته شدن مواضع عراق ، نیروهای عمل کننده از مرز گذشته و وارد شهرک طویله عراق (در شرق حلبچه) شدند . اما روز بعد به علت عدم هماهنگی و نابسامانی در تشکیل خط پدافند ، به مواضع قبلی خود بازگشتند .



:: موضوعات مرتبط: تاریخ جنگ ایران و عراق
:: برچسب‌ها: عمليات محمد رسول الله


جمعه بیست و نهم دی 1391
م : <> ن : محمد نصر

عمليات محرم

عمليات محرم


فرو بردن عراق در حالت انفعالي محض


نام عمليات : محرم

زمان اجرا : 10/8/1361

مدت اجرا : يك هفته

مكان اجرا : محور عين خوش – زبيدات در جبهه جنوبي جنگ

رمز عمليات : يا زينب ( سلام الله عليها )

تلفات دشمن : 10400 نفر كشته ، زخمي و اسير

ارگان هاي عمل كننده : نيروي زميني سپاه با پشتيباني توپخانه ارتش

اهداف عمليات : آزاد سازي ارتفاعات مرزي حمرين و تصرف جاي پا براي تهديد منطقه العماره عراق طي سه مرحله

پس از انجام عمليات موفق و موثر ثامن الائمه ، فتح المبين ، بيت المقدس ، مسلم بن عقيل نمي بايست به عراق فرصت خارج شدن از حالت انفعالي و دفاعي داده مي شد ؛ بنا براين در طرح عمليات محرم علاوه بر آزادسازي ارتفاعات مرزي حمرين در جبهه جنوبي و تصرف جاي پا براي تهديد منطقه العماره عراق ، اين موارد نيز در دستور كار قرارگاه مركزي كربلا قرار گرفت . قرار بود رزمندگان اسلام در محور عين خوش – زبيدات در جنوب شرقي دهلران ، در سه مرحله ، حمله را انجام دهند .


بنابراين مرحله نخست عمليات در ساعت 22و 8 دقيقه شب 10 آبان ماه 1361 با رمز يا زينب ( سلام الله عليها ) به فرماندهي سردار شهيد حسن باقري به اجرا در آمد . نيروهاي خودي توانستند در كمتر از نيم ساعت پس از اعلام حمله در يك محور ، شماري از نيروهاي عراقي را به اسارت در آورده و در محور ديگر نيز نيروهاي دشمن به استعداد يك تيپ به محاصره در آمدند و بيشتر آنها اسير شدند .

در ساعت 6 صبح روز بعد به جز جناح چپ منطقه عمليات ، كليه يگانها به اهداف تعيين شده دست يافتند . در روز اول عمليات همه نيروها به هم ملحق شدند . تنها يگان هاي قرارگاه چهارم به خاطر طغيان رودخانه دويرج و فقدان پل نتوانستند اهداف خود را در منطقه پرچم هندي و ربوط به طور كامل تصرف نمايند .

در نتيجه طي اين مرحله 550 كيلومتر مربع از خاك ايران از جمله ارتفاعات مهم منطقه ، پل چم سري ، حوزه نفتي بيات ، نهر عنبر ، شهر ميمه ، موسيان آزاد و جاده عين خوش به دهلران ، از زير ديد و تير رس دشمن خارج شد . همچنين شهرك طيب عراق تحت اشراف قواي ايراني قرار گرفت .


در مرحله دوم ، با وجود پيروزي هاي مرحله نخست و از هم پاشيدگي و ضعف روحيه دشمن ، به لحاظ عدم موفقيت قرارگاه چهارم در مرحله نخست و خالي ماندن جناح چپ ، مواضع فتح شده نيز در معرض پاتك و تهديد دشمن بود ، بنابراين ترميم رخنه به وجود آمده ضروري مي نمود . براي همين هدف مرحله دوم عمليات محرم روز سه شنبه 11 آبان ماه 1361 ، در ساعت 2 و 30 دقيقه بامداد آغاز شد .

نيروهاي خودي با الحاقي كه صورت گرفت ، محاصره دشمن را كامل كردند . در اين مرحله 150 كيلومتر مربع از زمين هاي اشغال شده آزاد و همچنين تعدادي از نيروهاي عراقي به اسارت در آمدند .

هدف مرحله سوم عمليات محرم تصرف همه بلندي هاي غرب حمرين و جاده ها و مراكز مهم عملياتي و ايجاد و تامين لازم براي جاده آسفالته چم سري ، شرهاني و زبيدات و جاده شوسه زبيدات – طيب بود . به همين منظور در ساعت 22 روز 15 آبان ماه 1361 حمله مرحله سوم آغاز شد .

نبرد گسترده به واسطه مقاومت پراكنده نيروهاي ارتش عراق و عدم پاكسازي منطقه در ساعت 8 صبح 16 آبان ماه به پايان رسيد و در نتيجه آن 300 كيلومتر مربع از خاك عراق شامل پاسگاه هاي زبيدات ، شرهاني و ابوغريب و همچنين تاسيسات نفتي شامل 70 حلقه چاه نفت به تصرف رزمندگان اسلام در آمد و همچنين سازماندهي 14 تيپ عراقي در اين نبرد آسيب ديد .

تلفات و ضايعات وارده به دشمن شامل انهدام 8 تا 12 يگان سازماني تا 70 درصد ، انهدام 260 دستگاه تانك و نفربر ، 230 دستگاه خودرو ، سقوط 10 فروند هواپيما و به غنيمت گرفتن 150 دستگاه تانك و نفربر ، 250 دستگاه خودرو ، چندين دستگاه موشك انداز ماليوتكا و مقدار انبوهي سلاح سبك و كشته و زخمي نمودن و به اسارت درآوردن 10400 تن از نيروهاي دشمن بود .

نيروهاي عمل كننده ايران در اين عمليات شمال 4 لشگر پياده ، يك لشگر زرهي و يك تيپ احتياط از سپاه پاسداران انقلاب اسلامي و يك تيپ پياده از نيروي زميني ارتش بودند . نيروي زميني تازه تاسيس شده سپاه پاسداران در اين عمليات به خوبي از تانك ها و زره پوش هاي غنيمتي بهره برداري كرد .

شرحی دیگر از عملیات محرم:
تاریخ عملیات : ۱۰ تا ۲۰ آبان ماه ۱۳۶۱
محل نبرد : جنوب دهلران
شرح عملیات : این عملیات با هدف گشودن یک جبهه جدید در استان میسان عراق و همچنین از بین بردن جو نامناسب پس از عملیات رمضان طرح ریزی و با موفقیت نسبی اجرا گردید .
در این عملیات ارتفاعات مرزی جبل حمرین که دید خوبی بر روی دشت و شهر العماره دارد به همراه چندین حوضچه نفتی و ۷۰۰ حلقه چاه نفت به تصرف رزمندگان ایرانی در آمد .
البته این عملیات یک ایراد اساسی داشت ! ارتفاعات جبل حمرین از مرکز جبهه گشوده شده بود و جناح های چپ و راست عملیات نتوانستند به اندازه کافی توسعه پیدا کنند . در نتیجه جاده تدارکاتی نیروهای ایران در پشت جبل حمرین ، در دید نیروهای عراقی قرار داشت و ارسال نیرو و تدارکات به روی ارتفاعات تبدیل به یک کار مشکل و پرتلفات شده بود !



:: موضوعات مرتبط: تاریخ جنگ ایران و عراق
:: برچسب‌ها: عمليات محرم


جمعه بیست و نهم دی 1391
م : <> ن : محمد نصر

عمليات كربلاي9

عمليات كربلاي9

آزاد سازی چند ارتفاع در قصر شیرین


نام‌ عمليات: كربلاي‌9

زمان‌ اجرا:20/1 /1366

تلفات‌ دشمن‌ (كشته، زخمي‌ و اسير) : 1855

رمز عمليات: یامهدی(عج) ادرکنی

مكان‌ اجرا: منطقه‌ عمومي‌ قصر شیرین ایران – جبهه میانی جنگ

ارگان‌هاي‌ عمل‌كننده: نيروي‌ زميني‌ ارتش‌ جمهوري‌ اسلامي‌

اهداف‌ عمليات: پس راندن دشمن از ارتفاعات قصر شیرین و کنترل منطقه


یکی دیگر از عملیاتهایی که در جبهه غرب کشور طرح ریزی و اجرا شد عملیات کربلای 9 بود . این تک برای پس راندن عراق از ارتفاعات قصر شیرین و کنترل منطقه به اجرا گذاشته شد و ارتش جمهوری اسلامی ایران بعنوان نیروی عمل کننده توانست به کلیه اهداف مشخص شده در این عملیات دست پیدا کند .


عملیات کربلای 9 ، در بیستم فروردین ماه سال 1366 با رمز یامهدی ادرکنی انجام پذیرفت و طی آن ارتفاعات 542 و 400 و پاسگاه مرزی باباهادی در منطقه بیشگاه كه مدت 7 سال در تصرف ارتش متجاوز صدام بود، آزاد گردید . همچنین گردانهای 1 و 3 و4 از تیپ کماندویی سپاه دوم و گردان 4 نیروی مخصوص از تیپ 3 دشمن به کلی منهدم شد . تعداد کشته ها و زخمی ها و اسرای دشمن در حدود 1855 تن گزارش شده است . غنائم بدست آمده شامل تعداد زیادی خمپاره انداز ، تیربار ، جنگ افزارهای فردی و مقادیری مهمات بود .



:: موضوعات مرتبط: تاریخ جنگ ایران و عراق
:: برچسب‌ها: عمليات كربلاي 9 ÷ کربلای نه


جمعه بیست و نهم دی 1391
م : <> ن : محمد نصر

عمليات كربلاي 2

عمليات كربلاي 2

نام عملیات : کربلای 2

زمان اجرا : 10/6/1365

مکان اجرا : منطقه عملیاتی حاج عمران عراق – محور شمالی جبهه جنگ

رمز عملیات : یا اباعبدالله الحسین (ع)

ارگان های عمل کننده : ارتش و سپاه

اهداف عملیات : تصرف قله 2519 و ارتفاعات شهید صدر و خارج ساختن خطوط خودی از اشغال دشمن

تلفات دشمن : 3200


عمليات كربلاي 2از جمله عملياتهايي است كه درقالب عمليات متوسط رزمندگان اسلام دسته بندي شده و در اواخر سال چهارم جنگ انجام شد. از جمله ويژگي هاي مهم اين عمليات حضور يك گردان از اسيران داوطلب عراقي درزير مجموعه تيپ 9 بدر در اين عمليات است كه به نوبه خود براي اولين بار در طول جنگ اين اتفاق افتاد. دومين ويژگي شهادت شهيد محمود كاوه فرمانده لشكر ويژه شهدا كه آوازه شجاعت و دلاور مردي آن زبانزد همگان بود. لذا به منظور توجه بيشتر به اين دو خصوصيات عمليات دو گزارش مستند كه يكي عملكرد تيپ 9 بدر درعمليات وديگري نحوه شهادت شهيد محمود كاوه فرمانده قهرمان لشكر ويژه شهداء در ادامه شرح عمليات ارائه مي گردد. با تشكر از دوستان مركز مطالعات و تحقيقات جنگ كه ما را در آماده سازي اين نوشتار ياري كردند.


شرح مختصر عمليات

عمليات كربلاي 2 در 10شهريور 1365درمنطقه حاج عمران، با شركت يك تيپ از لشكر 10 سيد الشهداء (ع) و تيپ 9 بدر، 12قائم، 21امام رضا 105قدس، 155 شهداء كه در مجموع به استعداد 28 گردان از سپاه انجام شد.

هدف هاي عمليات عبارت بودند از: ترميم خط پدافندي، خارج كردن عقبه خودي از ديد و تير دشمن و دست يابي به راه كارهاي مناسب به منظور عمق دادن به منطقه براي عمليات بعدي، مانور عمليات از دو محور طرح ريزي شده بود: محور راست شامل ارتفاعات گردكوه (معروف به شهيد صدر)، تخته سنگي، تپه شهدا و تپه سرخ و 2محور چپ، شامل ارتفاعات 2519، واراس و يال هاي آن، تپه تخم مرغي، شيارانه، و دو يال ارتفاع مسكران.

فرماندهي اين عمليات به قرارگاه سيدالشهداء (ع)، يكي از قرارگاه هاي تابعه نيروي زميني سپاه واگذار شد. درشب اول عمليات، تپه شهيد صدر، تخته سنگي و مقر فرماندهي دشمن به تصرف نيروهاي خودي درآمد و در جناح چپ، به علت عدم دستيابي كامل به هدف ها، رزمندگان عقب نشيني كردند.

درشب دوم، بارديگر نيروها از محور چپ دست به حمله زدند. اما موفقيتي به دست نيامد و عمليات با تصرف نيمي از هدف ها، به پايان رسيد.

عملكرد تيپ 9 بدر درعمليات كربلاي 2

تيپ 9 بدر تشكلي از نيروهاي مجاهد و ارتشيان عراقي است كه از شروع جنگ تحميلي و يا در طول آن با هجرت يا پناهنده شدن به ايران، در كنار نيروهاي سپاه پاسداران شروع به فعاليت كرده اند. اين نيروها عموماً درعراق افسر و درجه دار بوده اند. بيشتر افراد كادر تيپ نيز از نيروهاي عراقي مي باشند.

اين تيپ ابتدا در قالب گردان هاي شهيد صدر به وجود آمد و در كنار نيروهاي خودي در عمليات بدر حضوري شايسته داشت. پس از آن درچند عمليات در هور از جمله عمليات قدس و عاشوراي 4 شركت كرد و موفقيت هايي را نيز به دست آورد. سپس با ادغام در نيروهاي قرارگاه رمضان همكاري خود را با اين قرارگاه آغاز كرد.

اين تيپ به استعداد سه گردان نيروهاي مجاهد عراقي و يك گردان از اسيران داوطلب، در مجموع با 650نيرو در عمليات كربلاي 2شركت كرد.

آنچه براي اولين بار در طول جنگ دراين عمليات انجام شد، حضور يك گردان از اسيران داوطلب شامل سربازان، درجه داران و افسران عراقي بود.

راوي تيپ 9 بدر (علي مژدهي) روحيه نيروهاي اين تيپ را قبل از حركت آنها براي عمليات، چنين تشريح كرده است: كليه نيروها با داشتن روحيه اي بسيار قوي، دسته دسته ضمن آماده شدن براي حركت، با برگزاري مراسم سينه زني و نوحه خواني به پادگان شور و حال عجيبي داده بودند.

عده اي از برادران نيز مشغول نوشتن وصيت نامه بودند و همگي بي صبرانه منتظر حركت به سمت منطقه عملياتي بودند. درگردان اسرار نيز اين وضعيت به چشم مي خورد، عده اي درحال نوحه خواني و سينه زني بوده و هركدام با ديدن فرمانده تيپ او را در بغل گرفته و با خنده به وي نويد پيروزي مي دادند.

راوي در شرح اقدامات اين تيپ در عمليات كربلاي2، نوشته است: درحالي كه منطقه با خمپاره هاي منور دشمن روشن شده است، نيروهاي تيپ حركت خود را به آرامي به سوي اهداف تعيين شده ادامه مي دهند. كليه گردان هاقصد دارند كه در بين ساعات 22تا 23 به پاي كار برسند. گردان شهيد صدر درساعت 22 به نزديكي خط اول دشمن مي رسد و دسته خط شكن با استقرار در جلو گردان، آماده هجوم نهايي مي شود. برادران واحد تخريب در حال خنثي سازي مين معابر در زير نور منورها و شليك خمپاره هاي دشمن هستند، كه ناگهان دشمن متوجه نيروهاي خودي مي شود و آنها را به رگبار گلوله مي بندد و به دنبال آن درگيري آغاز مي شود.

نيروها با عبور از معابر، خود را به خاكريز دشمن مي رسانند و زير آتش و نارنجك هايي كه به سوي آنها پرتاب مي شود به داخل كانال جلو خود مي روند و جنگ تن به تن را در داخل كانالي با عرض كم و ارتفاع نزديك به يك و نيم متر آغاز مي كنند. دشمن كه با هجوم قدرتمندانه نيروهاي خودي مواجه شده است، به رغم مقاومت شديد، سنگر به سنگر عقب مي رود. دراين هنگام يكي ديگر از گردان هاي تيپ 9 بدر (شهيد دستغيب) موفق مي شود با شكستن خط دشمن، از پشت به او حمله كند، اين امر سبب مي شود كه نيروهاي دشمن با ناامن ديدن وضعيت خود، دست از مقاومت بردارند. به دنبال آن، گردان شهيد صدر موفق مي شود با گردان شهيد دستغيب الحاق كند و هر دو به سوي مثلث انتهايي ارتفاع پيش روي كنند؛ بر اثر اين حركت بقيه افراد دشمن به عقب مي گريزند و نيروهاي دوگردان روي مثلث انتهايي مستقر شوند.

يكي ديگر از گردانهاي تيپ 9 بدر (گردان حمزه) كه عمدتا از اسيران عراقي تشكيل يافته است، به منظور كمك به آنها وارد عمل مي شود و با حركت سنگر به سنگر در داخل كانال ها، به پيشروي ادامه مي دهند.

با روشن شدن هوا تمام منطقه پاكسازي مي شود و درنتيجه، ارتفاع شهيد صدر و يال آن و ارتفاع صخره اي به دست نيروي چهارگردان از تيپ 9 بدر تصرف مي شود و دشمن با برجاگذاشتن كشته ها و اسيران بسيار، از اين منطقه عقب نشيني مي كند.


حركت فرمانده تيپ 155 شهدا به سوي شهادت

در وضعيت فوق طاقت و به شدت دشواري كه نيروهاي عمل كننده خواه ناخواه با آن مواجه بودند و سبب شده بود پيروزي را نيز دور از دسترس ببينند. تيپ ويژه 155 شهدا، به خصوص فرمانده آن، مؤمنانه و شجاعانه درعرصه درگيري وارد شدند. شهيد اميري مقدم راوي مركز مطالعات و تحقيقات جنگ دراين تيپ، در گزارش خود از عمليات كربلاي2، درباره اين وضع و حركت نيروها براي ادامه عمليات و سرانجام آن، چنين روايت كرده است: تغييرات انجام شده در طرح مانور و عدم موفقيت كامل تيپ ويژه 155 شهدا در عمليات شب گذشته، موجب ترديد در مسئولان، خصوصا فرماندهان اين تيپ شده بود. اين ترديد اگر چه در خود فرمانده تيپ (برادر محمود كاوه) نيز وجود داشت ولي وي با توجه به حساسيت زمان و مصلحت كل عمليات، اين ترديد را بروز نمي داد و به همين دليل تصميم گرفت براي زدودن ترديدها و تقويت روحيه عملياتي در افراد تيپ، به همراه نيروهاي عمل كننده در منطقه درگيري حاضر شود. وقتي كه مسئولان تيپ از اين تصميم آگاه شدند درصدد برآمدند كه وي را از اين عمل باز دارند. فرمانده يكي از گردان ها (برادر صلاحي) براي منصرف كردن وي، مي گويد: شما اين كار را نكنيد، آتش دشمن زياد است، مسير، بد مسيري است، خداي نكرده طوري مي شود. فرماندهي در جواب مي گويد: خب، اگر اين طور است، ما هم شهيد مي شويم. اگر كار مثل شب گذشته بشود، ما هم حاضريم امشب شهيد شويم. به همان اندازه كه خود وي در رفتن به خط درگيري مصمم بود، ساير مسئولان تيپ مخالف بودند.

مكالمه زير كه در آخرين دقايق قبل از عزيمت برادر كاوه به منطقه و در هنگام پوشيدن پوتين، بين وي و قائم مقام تيپ (برادر منصوري) انجام گرفته، بيانگر اين واقعيت است كه ايشان چه قدر به رفتن و ديگران چه اندازه در بازداشتن وي مصمم بوده اند. متن مكالمه اين چنين است:

منصوري: رفتن شما نه به نفع اسلام است و نه به نفع...

كاوه: نه

منصوري: اگر نظر شما اين است كه نيروهاي عمل كننده آدم قوي تري مي خواهند، من قوي نيستم ولي مي روم جلو و يكي ديگر را اين جا مي گذارم.

كاوه: نه، من مي خواهم امشب، شما اينجا باشيد.

منصوري: من نمي خواهم

كاوه: امشب كارها جور نمي شود.

منصوري: خب، اگر جور نمي شود با رفتن شما هم جور نمي شود.

كاوه: چه مي گويم! جور مي شود، ان شاءالله جور مي شود.

منصوري: البته اگر خدا بخواهد جور مي شود. شما هم اين جا كلي كار داريد: مسئله قرارگاه، هماهنگي توپچانه و...

كاوه: اين ها همه اش حل مي شود، اين ها مشخص است.

منصوري كه از بحث كردن نتيجه نمي گيرد، با پيش كشيدن تصميم خودش براي رفتن به جلو، مي گويد: حالا در هر صورت شما برويد، من كار ندارم. من هم براي انجام مأموريت، گردان امام حسين(ع) را برمي دارم و مي روم.

كاوه: خب، شما اين كار را بكنيد.

منصوري: ولي اين جا در مقر فرماندهي تيپ كارها مي خوابد.

كاوه: مسئله اي نيست، شما همين اول درگيري كه من جلو هستم، اين جا باشيد.

منصوري وقتي باز هم نتيجه نمي گيرد، به طور جدي تري مي گويد: آقاي كاوه، مي خواهيد به زور متوسل بشويم؟ جلو رفتن شما اصلاً درست نيست، منطقي نيست.

كاوه: امروز با روزهاي ديگر فرق مي كند. من يك چيزهايي مي دانم، يك چيزهايي هست، مي دانم ترديد هست.

منصوري: خب، ترديد طبيعي است. بايد باشد.

كاوه: خب اگر آدم خودش جلو باشد و يك وقت مسئله اي پيش آمد، مي تواند هم پيش خداي خودش و هم پيش خلق خدا و...

برادر كاوه سكوت مي كند و براي هدايت گردان امام حسين(ع) از سنگر فرماندهي خارج مي شود.

راوي تيپ ويژه 155شهدا سپس افزوده است: به هنگام اعزام گردان ها براي اجراي مأموريت، ابتدا گردان امام حسين(ع)، سپس گردان امام سجاد(ع) در حالي كه فرماندهي تيپ (محمود كاوه) پيشاپيش آنها قرار داشت، حركت خود را براي تصرف ارتفاع 2519 آغاز كردند. طبق طرح مانور قراربود گردان امام حسين(ع) پايگاه هاي 1و 2 و گردان امام سجاد(ع) پايگاه هاي 3و 4را تصرف كنند. حساسيت دشمن نيز نسبت به شب اول كم تر شده بود. و احتمال جدي نمي داد در اين محور مجدداً عمليات شود، از اين رو اجراي آتش و پرتاب منور آنها نيز اندكي كاهش يافته بود.

به هر ترتيب، حدود ساعت يك بامداد بود كه نيروهاي پياده پس از پيمودن فاصله خط خودي تا دشمن به زير اهداف مورد نظر رسيدند تا با هماهنگي آتش خودي، درگيري را شروع كنند. در همين حين يك گلوله خمپاره كنار برادر كاوه به زمين اصابت كرد و او جان به جان آفرين تسليم كرد.

شرحی دیگر از عملیات های کربلای ۲ و کربلای ۷ :
تاریخ عملیات ها : کربلای ۲(۱۰ تا ۱۱ شهریور ۱۳۶۵) - کربلای ۷ (۱۳ تا ۱۷ اسفند ۱۳۶۵)
محل نبرد : غرب پیرانشهر
شرح عملیات : در جریان استراتژی دفاع متحرک عراق ، قله های ۲۴۳۵ و ۲۵۱۹ در شمال و جنوب غرب پادگان حاج عمران که کاملاً بر منطقه مسلط بودند ، به دست دشمن افتاد . برای بازپس گیری این دو ارتفاع ابتدا عملیات کربلای ۲ در شهریور ماه سال ۶۵ اجرا گردید که طی آن ارتفاع ۲۴۳۵ آزاد شد اما ارتفاع ۲۵۱۹ همچنان در اشغال عراقی ها باقی ماند .
در اسفند ماه همان سال در حالیکه توجه نیروهای عراقی به نبرد بزرگ شرق بصره معطوف بود ، عملیات کربلای ۷ با هدف آزاد سازی ارتفاع ۲۵۱۹ با موفقیت اجرا گردید . در این دو عملیات (بویژه عملیات کربلای ۷) نقش نیروهای ارتش پر رنگ تر بود .



:: موضوعات مرتبط: تاریخ جنگ ایران و عراق
:: برچسب‌ها: عمليات كربلاي 2 ÷ کربلای دو


جمعه بیست و نهم دی 1391
م : <> ن : محمد نصر

عمليات‌ کربلاي 8

عمليات‌ کربلاي 8


نام‌ عملیات: کربلای‌8

زمان‌ اجرا :18/1/1366

مدت اجرا : 5 روز

تلفات‌ دشمن‌ (کشته، زخمی‌ و اسیر ) : 5200

رمز عملیات: یا صاحب‌ الزمان(عج)

مکان‌ اجرا:شرق بصره عراق – محور جنوبی جنگ در غرب شلمچه ایران

ارگان‌های‌ عمل‌ کننده: سپاه‌ پاسداران‌ انقلاب‌ اسلامی‌

اهداف‌ عملیات: پاسخ به شرارتهای دشمن در خلیج فارس ، تهدید شهر بصره عراق و تامین کانال زوجی و توسعه منطقه

عمليات‌ كربلاي ۸ در تاريخ 18/1/1366 با رمز مبارك يا صاحب‌ الزمان‌ (عج‌) و با هدف‌ انهدام‌ نيروهاي‌ دشمن‌ و تحكيم‌ مواضع‌ بدست‌ آمده‌ در عمليات‌ كربلاي ۵ به‌ مدت‌ پنج‌ روز در منطقه‌ عملياتي شرق‌ بصره‌ توسط رزمندگان‌ اسلام‌ در نيروي‌ زميني سپاه‌ پاسداران‌ انقلاب‌ اسلامي بوقوع‌ پيوست‌ و طي آن ۶۰ دستگاه‌ تانك‌ و نفربر و دهها دستگاه‌ خودرو از تجهيزات‌ دشمن‌ منهدم‌ شد .

علاوه‌ بر آن‌ تيپهاي ‌۶۸ و ۶۵ نيروي‌ مخصوص‌ و تيپهاي‌ ۱۰۶ و ۴۱۶ و ۲۹ و ۱۱۷ و ۷۳ از لشكر ۲۷ ، ۵ مكانيزه ۴۴۸ ، ۴۵ ، ۱۰۴ ، و ۴۲۱ و ۲ كماندويي ستاد كل ۴۴۸ ،و تيپهاي۲ و ۵ از گارد ۶ رياست‌ جمهوري ، ۴۲زرهي ، ۲ پياده گردان‌ كماندويي از لشكر محمد القاسم‌ ،يك‌ گردان‌ تانك‌ ، تيپ ۲۶ زرهي، گردانهاي‌۳،۱و ۴ از تيپ ۴۱۷ نيز منهدم‌ شدند . تعداد به‌ هلاكت‌ رسيدگان‌ طي عمليات‌ مذكور ۵۰۰۰ نفر و تعداد اسراء ۲۰۰ نفر و غنايم‌، دهها دستگاه‌ تانك‌ و نفربر و تعداد زيادي‌ انواع‌ خودرو از دشمن‌ گزارش‌ شده‌است‌.

سپاه‌ ابتدا در نظر داشت‌ طي چند عمليات‌ محدود، به‌ صورت‌ تدريجي خطوط منطقه‌ متصرفه‌ را با رسيدن‌ به‌ كانال‌ زوجي اصلاح‌ و تكميل‌ نمايد، ليكن‌ با توجه‌ به‌ موانعي كه‌ وجود داشت‌، عمليات‌ كربلاي‌8 طرحريزي‌ او در دو محور طراحي شد تا توسط دو قرارگاه‌ اجرا گردد :محور اول‌ :آبگرفتگي شمال‌ بوبيان‌ با فرماندهي و هدايت‌ قرارگاه‌ قدس‌ .محور دوم‌ : حد فاصل‌ كانال‌ ماهي تا جاده‌ شلمچه‌) غرب‌ كانال‌ ماهي (با فرماندهي و هدايت‌ قرارگاه‌ كربلا.

در تدبير عملياتي ،با توجه‌ به‌ حساسيت‌ شمال‌ آبگرفتگي بوبيان‌ براي‌ دشمن‌ و اهميت‌ عبور از كانال‌ ماهي در غرب‌ كانال‌ زوجي ،چنين‌ پيش‌ بيني مي شد كه‌ در صورت‌ تلاش‌ در اين‌ محور ،علاوه‌ بر فريب‌ دشمن‌ نسبت‌ به‌ سمت‌ اصلي تك‌ ، آتش‌ دشمن‌ نيز تجزيه‌ مي شود .به‌ اين‌ ترتيب‌ مرحله‌ اول‌ عمليات‌ در محور غرب‌ كانال‌ ماهي همزمان‌ با محور شمال‌ آبگرفتگي بوبيان‌ در ساعت‌ 15/2 بامداد روز 18/1/66 توسط لشكرهاي‌33 المهدي‌25 ،كربلا 19 ،فجر ،10سيدالشهدا و 31 عاشورا كه‌ به‌ ترتيب‌ از چپ‌ به‌ راست‌ ماموريت‌ تصرف‌ و تامين‌ هدف‌ را به‌ عهده‌ داشتند ، آغاز شد و در اين‌ مرحله‌شب‌ و روز اول‌ عمليات‌ هدف‌ به‌ نحو ناقصي تصرف‌ شد.

در مرحله‌ دوم‌ نيز لشكر 33 هر چند در تصرف‌ هدف‌ و در كار مهندسي ايجاد خاكريز دو جداره‌ در سمت‌ راست‌ سيلبند شاهد موفق‌ بود ،ليكن‌ دشمن‌ دو بار از سمت‌ چب‌ به‌ نيروهاي‌ اين‌ لشكر پاتك‌ كرد كه‌ بار دوم‌ در ساعت‌10 الي 11 صبح‌ با آتش‌ شديد توپخانه‌ و هليكوپتر و بمباران‌ هواپيما همراه‌ بود .كثرت‌ نيروهاي‌ پياده‌ پاتك‌ كننده‌ و كم‌ بودن‌نفرات‌ خودي‌ و نرسيدن‌ مهمات‌ كافي ،نيروهاي‌ خودي‌ را ناچار به‌ عقب‌ نشيني كرد و براثر فشار شديد دشمن‌ تعدادي‌ مجروح‌ در منطقه‌ بجا ماند .به‌ اين‌ ترتيب‌ در اين‌ مرحله‌ هم‌ مسيله‌ جناح‌ چپ‌ عمليات‌ حل‌ نشد .

در مرحله‌ سوم‌ ،جناح‌ راست‌ وضع‌ مناسبي يافت‌ ولي اوضاع‌ جناح‌ چپ‌ به‌ رغم‌ موفقيتهاي‌ به‌ دست‌ آمده‌ كاملا بهبود نيافت‌ و به‌ خاطراستفاده‌ از آتش‌ هماهنگ‌ تانك‌ و تيربار و خمپاره‌ انداز مستقر در خط ، پاتكهاي‌ دشمن‌ را با شكست‌ مواجه‌ ساختند ،ولي سرانجام‌ نيروهاي‌ لشكر 33 به‌ لحاظ از دست‌ دادن‌ توان‌ ،درمواضع‌ مناسبتري‌ مستقر شدند.

بطور كلي فشار عراق‌ براي‌ باز پس‌ گ‌يري‌ منطقه‌ اي‌ در حدود يك‌ كيلومتر مربع‌ با توان‌ بالا در نوع‌ خود كم‌ نظير بود عكس‌ العمل‌ دشمن‌ بدون‌ احتساب‌ و پيش‌ بيني تلفات‌ زياد و پذيرش‌ آن‌ به‌عنوان‌ بهاي‌ باز پس‌ گ‌يري‌ منطقه‌ نمي توانست‌ باشد .دشمن‌ با درك‌ مشي جديد نطامي جمهوري‌ اسلامي مبني بر پيشروي‌ در شرق‌ بصره‌ و انهدام‌ متوالي قواي‌ عراق‌ ،بر آن‌ شد كه‌ با اقدامي اساسي و با قوت‌ ، طراحان‌ و مسيولين‌ جنگ‌ جمهوري‌ اسلامي را نسبت‌ به‌ ادامه‌پيشروي‌ در منطقه‌ شرق‌ بصره‌ مايوس‌ كند .علاوه‌ بر اين‌ همزماني عمليات‌ كربلاي‌8 با سالگرد تاسيس‌ حزب‌ بعث‌ و نيز نقش‌ تبليغي اين‌ عمليات‌ در اعلام‌ تصميم‌ بر تداوم‌ عمليات‌ در منطقه‌ و همزماني آن‌ با تغيير وتحولات‌ سياسي مبني بر حذف‌ صدام‌ ،قابل‌ ذكر است‌ .

از يك‌ سو شرايط سياسي و نظامي جنگ‌ پس‌ از عمليات‌ كربلاي ‌5 و از سوي‌ ديگر اهميت‌ زمين‌ منطقه‌ شرق‌ بصره‌، موجب‌ گرديد تا عمليات‌ كربلاي‌8كه‌ با هدف‌ محدود نظامي صورت‌ گرفت‌ ،بازتاب‌ و انعكاس‌ نسبتا گسترده‌ اي‌ داشته‌ باشد .در مورد اين‌عمليات‌ خبرگزاري‌ فرانسه‌ به‌ نقل‌ از ناظران‌ در تهران‌ چنين‌ گزارش‌ داده‌ :اهداف‌ عمليات‌ جديد كربلاي‌8ايران‌ كه‌ صرفا نظامي است‌ ، محدود به‌ نظر مي رسد .ايران‌ بدون‌ ترديد اين‌ بخش‌ جنوبي را براي‌ حمله‌ انتخاب‌ كرد تا مانع‌ از تحكيم‌ خطوط دشمن‌ در آنجا شود .در واقع‌ گزارش‌ خبرگزاري‌ فرانسه‌ معطوف‌ به‌ اين‌ مطلب‌ بود كه‌ اين‌ عمليات‌ در تداوم‌ سلسه‌ تلاشهاي‌ ايران‌ در اين‌ منطقه‌ و برنامه‌ ريزي‌ براي‌ انجام‌ عمليات‌ به‌ سمت‌ بصره‌ ،معنا و مفهوم‌ دارد.

تلاقي زمان‌ عمليات‌ كربلاي‌8 با برگزاري‌ مراسم‌ چهل‌ و هشتمين‌ سالگرد تشكيل‌ حزب‌ بعث‌ ،موجب‌گ‌رديد كه‌ عراق‌ بلافاصله‌ به‌ منظور تحت‌ الشعاع‌ قرار دادن‌ بازتاب‌ اين‌ عمليات‌ ،به‌ تاسيسات‌ نفتي جزيره‌ سيري‌ كه‌ يكي از مبادي‌ صادرات‌ نفت‌ ايران‌ بود ،حمله‌ كرده‌ خسارات‌ قابل‌ ملاحظه‌ اي‌ را به‌ آن‌ وارد آورد ،به‌ گونه‌ اي‌ كه‌ تا ساعتها بهره‌ برداري‌ از اسكله‌ مذكور امكان‌ پذير نبود .به‌ هر حال‌ پيروزي‌ عمليات‌ كربلاي‌8 همانند پيروزيهاي‌ ديگر ايران‌ در ابتدا از سوي‌ عراق‌ و كليه‌ حاميانش‌ مورد تكذيب‌ قرار گرفت‌ ،چنانكه‌ راديو اسراييل‌ به‌ نقل‌ از كارشناسان‌ نظامي گفت :به‌ احتمال‌ قوي‌ نيروهاي‌ ايراني در عمليات‌ موسوم‌ به‌ كربلاي‌8 در جبهه‌ بصره‌ موفق‌ به‌ پيشروي‌نشده‌ اند و نبرد به‌ صورت‌ ساكن‌ ادامه‌ دارد .اما با گذشت‌ زمان‌ و عينيت‌ پيروزي‌ ايران‌ ،عراق‌ سرانجام‌ زبان‌ به‌ اعتراف‌ گشود و متعاقب‌ آن‌ خبرگزاريها چنين‌ گزارش‌ دادند :عراق‌ ديروز اعتراف‌ كرد كه‌ مناطقي را در جريان‌ حمله‌ جديد ايران‌ در شرق‌ بصره‌ از دست‌ داده‌ است‌ .اعتراف‌ عراق‌ به‌ از دست‌ دادن‌ زمينهايي در نز ديكي بصره‌ ، در اطلاعيه‌ نظامي اين‌ كشور منعكس‌ شده‌ است‌ .همچنين‌ دعوت‌ ايران‌ از خبرنگاران‌ خارجي براي‌ باز ديد از منطقه‌ آزاد شده‌ در عمليات‌ نيز به‌ منزله‌ پيروزي‌ جديد ايران‌ مورد تاكيد قرار گ‌رفت‌ .بدين‌ ترتيب‌ ، در آستانه‌ سال ‌66 ضمن‌ آنكه‌ موفقيت‌ حاصله‌ از عمليات‌ كربلاي‌8 در منطقه‌ شرق‌ بصره‌ ،از سوي‌ رسانه‌ هاي‌ خارجي مورد تاييد قرار گرفت‌ ،به‌ عنوان‌ ضعف‌ و ناتواني روحي روز افزون‌ عراق‌ نيز ارزيابي شد.

شرحی دیگر از عملیات کربلای ۸:
تاریخ عملیات : ۱۸ تا ۲۲ فروردین ماه ۱۳۶۶
محل نبرد : شرق بصره
شرح عملیات : این آخرین تلاش برنامه ریزی شده ایران در جبهه جنوب بود . عملیات با هدف پاکسازی کامل شرق کانال زوجی و قرار دادن بصره و تنومه در برد آتش خمپاره اندازهای سبک انجام گرفت تا فشار بر دشمن در شهر افزایش یابد . هرچند نبرد به سختی و کندی پیش رفت و با توجه به اینکه قوای عراقی سه برابر نیروهای ایران بودند ، فقط بخشی از اهداف عملیات تامین شد ، باز هم فرماندهان از اندک پیشروی انجام گرفته به سمت بصره راضی بودند . اما درست یک روز پس از پایان عملیات ، عراقی ها منطقه ازاد شده را با بمب های شیمیایی بشدت کوبیدند و رزمندگان مجبور شدند به مواضع قبلی خود بازگردند .



:: موضوعات مرتبط: تاریخ جنگ ایران و عراق
:: برچسب‌ها: عمليات‌ کربلاي 8 ÷ کربلای هشت


جمعه بیست و نهم دی 1391
م : <> ن : محمد نصر

عمليات فرمانده كل قوا - خميني روح خدا

عمليات فرمانده كل قوا - خميني روح خدا

زمينه ساز شكست حصر آبادان


نام عمليات : فرمانده كل قوا – خميني روح خدا نفوذي – انهدامي

زمان اجرا : 21/3/1360

مكان اجرا : منطقه عمومي دارخوين

تلفات دشمن : 1496 كشته ، زخمي و اسير

ارگان هاي عمل كننده : سپاه پاسداران با پشتيباني و پدافند ارتش

اهداف عمليات : پيشروي در مواضع دشمن


مشكل آفريني هاي بني صدر آن قدر براي رزمندگان و فرماندهان ايراني عذاب آور شده بود كه پس از بركناري وي از فرماندهي كل قوا ، به پيشنهاد و استقبال همه فرماندهان جنگ قرار شد عملياتي كه در جبهه دارخوين در حال انجام بود ، به علامت رضايت از اين كار امام ، فرمانده كل قوا – خميني روح خدا نامگذاري شود . نيروهاي سپاه به مدت 4 ماه بدون سو و صدا و جلب توجه دشمن و در نزديكي نيروهاي عراق شبانه يك كانال به طول 1300 متر و به شكل T حفر كردند كه انتهاي آن وارد ميدان مين در جلوي خاكريز و خط آتش دشمن شده بود . پيشاني اين كانال به موازات خط آتش دشمن و به فاصله 400 تا 500 متر قرار داشت .


در اين حمله ، نيروهاي سپاه پاسداران عمل كننده و ارتش پشتيباني و پدافند را به عهده داشت . قرار بود در ساعت 3و30 دقيقه بامداد 21 خرداد ماه 1360 حمله آغاز شود . ساعت 11 شب ، خبر بركناري بني صدر از فرماندهي كل قوا توسط امام ، از راديو پخش شد و شرايط در بهترين حالت ممكن قرار گرفت . اين عمليات ، خود كليدي براي باز شدن طلسم محاصره آبادان و آزمايشي براي عمليات بزرگ ثامن الائمه بود .

در اين حمله با 3 كيلومتر پيشروي مواضع محكم و مهم دشمن در اين جناح به تصرف درآمده و دست كم 32 دستگاه تانك و نفربر منهدم و 1496 تن از نيروهاي دشمن كشته ، زخمي و اسير شدند . در راه به دست آوردن اين پيروزي ، 120 تن از برادران سپاهي به شهادت رسيدند .

اين عمليات توسط سردار رحيم صفوي و شهيد حسن باقري طراحي و اجرا گرديد كه فرماندهي سه محور اصلي آن را شهيدان منصور موحدي ، پهلوان نژاد و رضا رضايي به عهده داشتند .



:: موضوعات مرتبط: تاریخ جنگ ایران و عراق
:: برچسب‌ها: عمليات فرمانده كل قوا, خميني روح خدا


جمعه بیست و نهم دی 1391
م : <> ن : محمد نصر

عمليات امام علي

عمليات امام علي ( ع )

آزاد سازي تپه هاي الله اكبر

نام عمليات : امام علي (ع)

زمان اجرا : 31/2/1360

مكان اجرا : منطقه عمومي شوش و سوسنگرد و تپه هاي الله اكبر در شمال رود كرخه

تلفات دشمن : 300 نفر كشته ، زخمي و اسير

ارگان هاي عمل كننده : سپاه ، ارتش و ستاد جنگ هاي نا منظم

اهداف عمليات : آزاد سازي تپه هاي الله اكبر و عقب راندن دشمن از شمال و شمال غربي شهر سوسنگرد


روز 31 ارديبهشت ماه 1360 يك روز بزرگ در تاريخ جنگ بود . نيروهاي سپاه پاسداران و ارتش ، به طور مشترك و همزمان از سه محور ، نخستين حمله هماهنگ خود را به اجرا گذاشتند .اين عمليات با فرماندهي مشترك سپاه و ارتش در منطقه الله اكبر به اجرا درآمد .دو عمليات يكي در سوسنگرد و ديگري در شمال كرخه و غرب سوسنگرد انجام شد تا عمليات اصلي در چهار محور فرعي در شمال رود كرخه ، بر روي تپه هاي الله اكبر صورت پذيرد . پس از انجام عمليات امام علي (ع) كه با هدف آزاد سازي اين تپه هاي مهم در منطقه اي به وسعت يكصد كيلومتر مربع انجام شد ، پس از عقب راندن دشمن از محور شمال و شمال غرب سوسنگرد ، نيروهاي خودي با رها كردن آب رودخانه وحشي كرخه در حدفاصل اين رود تا تپه هاي معروف الله اكبر ، از پيش روي مجدد دشمن جلوگيري نموده و طي چند مرحله تك و گريز ، آن ها را از روستاي هوفل تا رو به روي روستاي سيد خلف پس زدند . 


نيروهاي صدام تلاش كردند تا با ساخت سد خاكي ، علاوه بر خشك كردن زمين ، به به خط پدافندي خود ثبات و وسعت دهند ، تا آنكه با پايان فصل زمستان و بارندگي ، منطقه شمال كرخه به مرور خشك شد و نيروهاي ايراني مجددا خط پدافندي خود را تا رو به روي روستاي سيد خلف پيش بردند. دشمن نيز در سه مرحله تلاش كرد تا مواضع از دست داده را باز پس گيري و اشغال كند ، اما در تمامي تلاش هاي خود ناكام ماند .

در عمليات امام علي (ع) ، دو گردان از لشگر 92 زرهي اهواز (ارتش) ، دو گردان پياده از سپاه و دو گردان از ستاد جنگ هاي نا منظم شهيد دكتر چمران حضور داشتند .

با اين حمله تپه هاي الله اكبر ، منطقه شحيطيه و اراضي شمال سوسنگرد آزاد شدند . همچنين با عملياتي كه نيروهاي تحت امر سپاه بخ طور همزمان در غرب سوسنگرد و به منظور پشتيباني عمليات اصلي انجام دادند دشمن را تا سه كيلومتري سوسنگرد عقب راندند .

طي اين عمليات 25 دستگاه تانك و نفر بر از تجهيزات و جنگ افزارهاي دشمن منهدم و 20 دستگاه تانك و نفر بر از آنها به غنيمت رزمندگان ايراني در آمد . همچنين در اين عمليات 300 تن از نيروهاي دشمن كشته و زخمي شده و يا به اسارت نيروهاي خودي در آمدند .

در اين عمليات يك گردان زرهي عراق به نام الكندي تماما به غنيمت نيروهاي خودي در آمد و دشمن توانست تنها يك تانك خود را از مهلكه نجات دهد .



:: موضوعات مرتبط: تاریخ جنگ ایران و عراق
:: برچسب‌ها: عمليات امام علي


جمعه بیست و نهم دی 1391
م : <> ن : محمد نصر

عملیات والفجر 3

عملیات والفجر 3

نام‌ عمليات: والفجر 3‌

زمان‌ اجرا: 7/5 /1362

تلفات‌ دشمن‌:5500 (كشته، زخمي‌ و اسير)

رمز عمليات: يا الله‌ - يا الله‌ - يا الله‌

مكان‌ اجرا: شهرهای مرزی مهران – جبهه میانی جنگ

ارگان‌هاي‌ عمل‌كننده: رزمندگان‌ سپاه‌ پاسداران‌ انقلاب‌ اسلامي‌ و نيروي‌ زميني‌ ارتش‌ جمهوري‌ اسلامي‌

اهداف‌ عمليات: آزادسازی شهر مهران و مناطق پیرامون

ارتش عراق پس از شکست در عملیات بیت المقدس و عقب نشینی سراسری خود، ارتفاعات مهم و سرکوب مرزی را در اختیار داشت و به این ترتیب چند شهر مرزی همچون مهران زیر دید و تیر دشمن بود.


ارتش عراق با استقرار نیروهای خودی روی ارتفاعات مرزی مهران، علاوه بر ایجاد تسلط بر این شهر، موفق شده بود با نیروی کمتری از منطقه بدره پدافند کند. حال آن که عقب راندن دشمن از روی ارتفاعات مرزی، پدافند در دشت را به او تحمیل می کرد و در نتیجه نیروی بیشتری زمین گیر می شد. بر همین اساس، طرح تأمین مهران – به عنوان دومین عملیات محدود در شرایط جدید – در دستور کار قرار گرفت.


اهداف عملیات

آزادسازی شهر مهران از زیر دید و تیر دشمن.

ایجاد سهولت در برقراری ارتباط شهرهای دهلران – مهران و نیز ایلام – مهران.

تحمیل خطوط پدافند به دشمن و کشاندن او از ارتفاعات به دشت.


انهدام دشمن

بازپس گیری ارتفاعات و عوارض حساس زالوآب – که به این وسیله دید دشمن نسبت به تنگه کنجاپنجم و حوالی سد کناپنجم و دشت مهران کور گردید.

آزادسازی ارتفاعات نمه کلان بو و قسمتی از ارتفاعات قلاویزان – که دشمن را از تسلط کامل بر شهر مهران محروم کرد و متقابلاً شهر بدره و عقبه دشمن به زیر دید قوای جمهوری اسلامی درمی آمد.


موقعیت منطقه

در منطقه دشت مهران، دو رشته ارتفاعات وجود دارد: در شمال، ارتفاعات زالوآب و کانی سخت و نمه کلان بو واقع است که قسمت عمده آن در خاک ایران قرار دارد. در جنوب نیز ارتفاعات قلاویزان واقع است که مرز ایران و عراق را مشخص می سازد. بین دو ارتفاع یاد شده، دشت مهران و دشت ورمهراز و زرباطیه عراق قرار دارد.

در قسمتی از ارتفاعات زالوآب و کانی سخت، مرز مشترک ایران و عراق است که در سمت غربی آن، ارتفاعات نمه کلان بو با قللی بیش از 200 متر و کمتر از 400 متر ارتفاع واقع است. هم چنین، ارتفاعات زالوآب، که دارای تپه هایی به ارتفاع 340، 325، 343 و 310 می باشد، در سمت شرق نمه کلان بو قرار دارد و مهم ترین قله آن معروف به کله قندی دارای 363 متر ارتفاع است.

تنگه کناپنجم در امتداد جاده مهران – ایلام و در شمال شرقی مهران واقع است که به منزله گلوگاه ورود به دشت مهران – از طرف ایلام – محسوب می شود و ارتفاعات کله قندی بر این تنگه تسلط کامل دارد.


استعداد دشمن

تیپ های 506، 417، 420، 502، 424، 18، 38، 48 و 503 پیاده.

تیپ های 37 و 70 زرهی.

تیپ 4 گارد مرزی.

تیپ 4 پیاده کوهستانی.

گردان های کماندویی المثنی، مدلول، بلال و حدیبه.

گردان 9 مکانیزه تابع لشکر 2 پیاده کوهستانی.

گردان 7 تانک تابع لشکر 2 پیاده کوهستانی.

گردان 1 موشک ضد تانک.

گردان های 53، 240 و 639 توپخانه و آتشبار خمپاره 120


سازمان رزم خودی

فرماندهی عملیات را قرارگاه نجف اشرف برعهده داشت و یگان های تحت امر این قرارگاه نیز عبارت بودند از:

الف) سپاه پاسداران:

لشکر 41 ثارالله با استعداد 6 گردان.

لشکر 5 نر با استعداد 7 گردان پیاده.

لشکر 27 محمد رسول الله (ص) با استعداد 1 گردان پیاده.

لشکر 17 علی ابن ابیطالب(ع) با استعداد 3 گردان پیاده.

تیپ مستقل 21 امام رضا(ع) با استعداد 5 گردان پیاده.

تیپ مستقل 11 امیرالمؤمنین(ع) با استعداد 2 گردان پیاده.

تیپ مستقل 5 رمضان با استعداد 1 گردان تانک و 1 گردان مکانیزه.

ب) ارتش جمهوری اسلامی:

تیپ 4 زرهی از لشکر 21 حمزه.

تیپ 40 سراب (پیاده).

تیپ 84 خرم آباد با استعداد دو گروهان پیاده + یک گروهان تانک.

توپخانه:

سپاه : 4 آتشبار

ارتش: 9 آتشبار

طرح عملیات

با توجه به مختصات جغرافیایی منطقه و اهمیت استراتژیک آن، عملیات به ترتیب در سه محور زالوآب و نمه کلان بو – دشت مهران – قلاویزان طراحی شد. رزمندگان می بایست پس از تأمین اهداف مورد نظر و در صورت مناسب بودن وضعیت پایگاه های دشمن، در شرق رودخانه کنجاپنجم مستقر شوند. در غیر این صورت، با احداث خاکریز در پشت رودخانه پدافند شود.


شرح عملیات

عملیات در ساعت 23 مورخ 7/5/1362 با رمز یا الله آغاز شد. در محور شمالی عملیات، ارتفاعات نمه کلان بو- به غیر از ارتفاع 270 معروف به کله قندی – تصرف و تأمین شد و ارتفاعات زالوآب به همراه ارتفاع 270 به محاصره درآمد.

در محور میانی (دشت مهران)، رزمندگان خودی با پشت سر گذاردن جاده مهران – ایلام، از پاسگاه دوراجی تا فرخ آباد را تأمین کردند.

در محور جنوبی، به رغم موفقیت های چشمگیر اولیه، از آن جا که فرصت لازم برای احداث خاکریز از یال قلاویزان به سمت فیروزآباد و از آن جا به فرخ آباد به دست نیامد، تصرف اهداف این محور در مرحله اول عملیات کامل نگردید؛ لیکن در مرحله بعد این نقیصه مرتفع شد.

به این ترتیب، تنها محوری که تصرف اهداف موجود در آن ناتمام مانده بود، محور شمالی بود. نیروهای دشمن که در ارتفاعات زالوآب و کله قندی در محاصره بودند، یازده شبانه روز مقاومت کردند، دشمن تلاش فراوانی می کرد تا به هر نحو ممکن این ارتفاعات – به ویژه کله قندی – را از محاصره خارج کند. مضافاً به این که می کوشید خط پدافندی نیروهای ایران را در دوراجی شکسته و سپس با جناح چپ خود الحاق کند.

اگرچه نیروهای خودی با مقاومت بسیار تلاش دشمن را در دوراجی و نمه کلان بو خنثی کردند، لیکن نیروهای عراقی همچنان در ارتفاعات زالوآب و کله قندی مستقر بودند. نهایتاً در سحرگاه 18/5/1362 فرمانده لشکر 27 (حاج همت) با یک گردان وارد عمل شد و مقاوت نیروهای عراقی مستقر در ارتفاع مذکور را در هم شکست.


نتایج عملیات

آزادسازی دو جاده ایلام – مهران – دهلران.

آزادسازی ارتفاعات زالوآب و نمه کلان بو.

آزادسازی دشت مهران.

برقراری ارتباط جبهه های میانی و جنوبی از طریق دو جاده فوق الذکر.

کشته و زخمی شدن بیش ازده هزار تن از نیروهای دشمن.

به اسارت درآمدن 509 تن از نیروهای دشمن.

ساقط شدن 6 هلی کوپتر دشمن.

انهدام بیش از 200 تانک و نفربر.

انهدام بیش از 200 خودرو حامل نفرات و یا مهمات.

انهدام بیش از 20 انبار مهمات.

انهدام بیش از 100 خودرو حامل نفرات و یا مهمات.

انهدام بیش از 20 انبار مهمات.

شرحی دیگر از عملیات والفجر ۳:
تاریخ عملیات : ۷ تا ۲۰ مرداد ماه ۱۳۶۲
محل نبرد : مهران
عملیات والفجر 3
شرح عملیات : با وجود عقبنشینی دشمن از شهر مهران ، ارتفاعات مرزی در شمال و جنوب شهر همچنان در اختیار آنها بود و نیروهای ایران امکان تردد در داخل شهر را نداشتند . عملیات والفجر ۳ تقریباً همزمان با عملیات والفجر ۲ برای آزادسازی این ارتفاعات انجام گردید .
در محور شمالی روز قبل از عملیات یکی از فرماندهان ارشد ارتش عراق برای بازدید از مواضع نیروهایشان وارد منطقه شده بود و هنگامی که عملیات آغاز شد این فرمانده بر روی ارتفاع ۳۴۳ کله قندی به محاصره افتاد و تا ده روز به نیروهای همراهش اجازه تسلیم شدن نداد . رزمندگان ایران از یک سو تلاش می کردند تا ارتفاع را فتح کنند و از سوی دیگر جلوی پاتک های سنگین دشمن را که سعی در شکستن خط محاصره داشت بگیرند تا در نهایت پس از کشته شدن آن فرمانده ، عراقی ها تسلیم شدند . به این ترتیب عملیات در محور شمالی با موفقیت همراه بود . اما بروی ارتفاعات جنوب مهران معروف به ارتفاعات قلاویزان ، دشمن موانع و مواضع چند لایه نفوذ ناپذیری ایجاد کرده بود که با وجود تلاش فراوان ، نیروهای ایرانی موفق به عبور از آنها نشدند .



:: موضوعات مرتبط: تاریخ جنگ ایران و عراق
:: برچسب‌ها: عملیات والفجر 3 ÷ والفجر سه


جمعه بیست و نهم دی 1391
م : <> ن : محمد نصر

عملیات والفجر ۲

عملیات والفجر ۲


نام‌ عمليات: والفجر 2


زمان‌ اجرا: 29/4/1362

تلفات‌ دشمن‌:4200 (كشته، زخمي‌ و اسير)

رمز عمليات: يا الله‌ - يا الله‌ - يا الله‌

مكان‌ اجرا: منطقه مرزی پیرانشهر – حاج عمران

ارگان‌هاي‌ عمل‌كننده: رزمندگان‌ سپاه‌ پاسداران‌ انقلاب‌ اسلامي‌ و نيروي‌ زميني‌ ارتش‌ جمهوري‌ اسلامي‌

اهداف‌ عمليات: انهدام نیروی دشمن ، تجزیه آنها و فتح چندین ارتفاع مهم در منطقه و خارج ساختن شهرهای مرزی از زیر دید و آتش توپخانه عراق

پس از عملیات والفجر مقدماتى، بار دیگر شرایط جنگ به نحوى مطرح شد که به نظر مى رسید با افزایش توانایى هاى نظامى دشمن، بدون تغییرات اساسى در شیوه نبرد، ادامه جنگ مشکل خواهد بود. از این رو، تا رسیدن به آن نقطه لازم بود روند عملیات ها ادامه یافته تا از رکود جبهه به مدت زیاد جلوگیرى شود.


بدین ترتیب، پس از بحث و بررسى مناطق مختلف مقرر شد، عملیات هاى والفجر ،۲ ۳ و ۴ انجام شود. مهم ترین مسأله اى که در این عملیات ها مورد نظر بود، به کارگیرى نیروى اندک، دادن تلفات کم و جلوگیرى از وارد شدن ضربه اساسى به توان یگان ها و تضمین موفقیت عملیات بود.

اهداف عملیات:

عملیات والفجر ۲ در منطقه پیرانشهر، در حد فاصل بین ارتفاعات قمطره و تمرچین، با اهداف زیر تدارک دیده شد: ۱-انهدام نیروى دشمن و گرفتن اسیر.۲-تجزیه نیروى دشمن.۳-تصرف ارتفاعات سرکوب منطقه.۴- تصرف پادگان حاج عمران و تسط بر شهر چومان مصطفى

موقعیت طبیعى و اهمیت منطقه

پادگان حاج عمران در موقعیتى سوق الجیشى واقع شده است؛ بدین ترتیب که از شمال به ارتفاعات چنارستان و کلاشین، از جنوب به ارتفاعات بسیار مرتفع سکران و کدو و از شرق به ارتفاعات تمرچین و شهر مرزى پیرانشهر، و از غرب به تنگه دربند و شهر چومان مصطفى عراق، محدود مى شود.آنچه بر اهمیت منطقه و ضرورت تصرف آن مى افزود، اساساً تبعات بعدى آن بود که قسمتى از آن چنین است: ۱- تسلط بر تردد ضدانقلاب و کنترل آن.۲- ایجاد تسهیلات و پشتیبانى از اکراد مسلمان و مبارز عراقى.۳- فراهم سازى امکان گسترش عملیات نامنظم در خاک عراق

۴- حفظ پیرانشهر از هرگونه تهاجم و تجاوز نیروهاى عراقى.۵- زمینه سازى نزدیکى بیشتر به شهر و تأسیسات نفتى کرکوک


موقعیت دشمن در منطقه

دشمن در سراسر منطقه، سه رده خط پدافندى داشت که هر رده آن پوشیده از موانع و استحکامات بود و همچنین استعداد دشمن در حدود ۲ تیپ پیاده و یک گردان زرهى، به عنوان نیروى درگیر و یک تیپ پیاده و آتشبار مختلف و مجموعاً ۳۰ یگان در منطقه بود.


مأموریت و طرح مانور

مبناى طرح مانور، عملیات تک دورانى (دور زدن دشمن) بود تا بدین وسیله هرگونه فرصت عکس العمل از دشمن گرفته شود، بدین ترتیب که ۴ گردان سمت راست و ۳ گردان سمت چپ وارد عمل مى شدند و پس از دور زدن ارتفاعات، در تنگه دربند الحاق مى نمودند و نهایتاً پاکسازى به طور کامل انجام مى پذیرفت. سازمان رزم و نحوه ادغام نیروهاى سپاه و ارتش بدین شکل بود که مجموعاً ۱۶ گردان از سپاه و ۶ گردان پیاده و یک گردان مکانیزه از نیروى زمینى ارتش در عملیات شرکت داشتند.همچنین پشتیبانى عملیات از سوى هوانیروز، با توجه به موقعیت منطقه و صعب العبور بودن ارتفاعات پیش بینى شد.


شرح عملیات

در ساعت ۱ بامداد روز 29/4/62 عملیات والفجر ۲ با رمز یا الله آغاز شد. قسمتى از نیروهاى خودى ۲۴ ساعت قبل از آغاز تک، به منظور دور زدن دشمن، از خط عزیمت خود حرکت نمودند و پس از ۲ ساعت راهپیمایى موفق شدند خود را به مناطق تعیین شده رسانده، براى شروع عملیات اعلام آمادگى کنند.به رغم این که نیروها پس از ۲ ساعت تأخیر در تمامى محورها، با دشمن درگیر شدند، لیکن پیشروى قابل توجهى صورت گرفت. اما از آن جا که دشمن بر ارتفاعات سرکوب منطقه تسلط داشت، آتش شدید توپخانه اش عملاً مانع از تکمیل و دستیابى به تمامى اهداف عملیات شد، به طورى که همچنان ارتفاعات کینگ،۲۵۱۹ بردسر و دربند را در اختیار داشت.

در ادامه عملیات در صبح روز 3/5/62 روستاى رایات به دست نیروهاى خودى تصرف شد و ضمن محاصره چند روستاى دیگر، گمرک جاده پیرانشهر-حاج عمران آزاد گردید. همچنین پس از آن که نیروهاى خودى بر قسمتى از ارتفاعات ۲۵۱۹ تسلط یافتند، دشمن طى دو نوبت به ارتفاعات یاد شده پاتک نمود که در نوبت اول مجبور به عقب نشینى شد و در نوبت دوم توانست بر قسمتى از آن تسلط یابد. اما پس از آن که هوانیروز امکان یافت که نیروهاى خودى را تدارک کند، مابقى نیروهاى دشمن پاکسازى شدند و بدین ترتیب ارتفاعات ۲۵۱۹ به طور کامل به تصرف نیروى خودى درآمد.

همچنین دشمن در تاریخ ۵/۵/۶۲ با ۱۶ فروند هلیکوپتر و با استفاده از هلى برد به یال ارتفاعات کلو حمله کرد که در پى آن ۶ فروند هلى کوپتر خود را از دست داد. یکى از این هلیکوپترها مملو از نیرو بود.

نیروى دشمن که در پاتک ها شرکت داشتند، مجموعاً تیپ ۶۶ نیروى مخصوص، تیپ ۵ و تیپ ۹۱ پیاده و نیز تیپ ۱۱۳ و ۴۳۳ پیاده کوهستانى را شامل مى شد.


دستاورد و نتایج عملیات

عملیات حاج عمران، با آزادسازى ۲۰۰ کیلومترمربع از خاک دشمن و تسلط بر قسمتى از ارتفاعات سرکوب منطقه، به پایان رسید. طى این عملیات، مناطق زیر به تصرف نیروهاى خودى درآمد: پاسگاه مرزى تمرچین عراق، پادگان حاج عمران، گمرک مرزى، سلسله ارتفاعات کلو و قله استراتژیک (۳۰۰۰ مترى) آن، ارتفاعات ۲۵۱۹ (گردمند)، سرسول، آزادى ۳۷۰۰ سلمان، ۲۴۰۰ شیوه کارتا، بردزرد، همچنین آزادسازى روستاهاى زینو ممى خلان، رایات، شیوش، خوارو، میوتان بالا و میوتان پایین، از نتایج این عملیات بود. تسلط رزمندگان اسلام بر شهر چومان مصطفى و حومه آن نیز قسمت دیگرى از دستاوردهاى این عملیات محسوب مى شد.


تلفات دشمن و غنائم

مجموع کشته ها و زخمى هاى دشمن به بیش از ۴ هزار نفر رسید، ۲۰۰ نفر به اسارت گرفته شدند و نزدیک به ۵۰ پایگاه دشمن منهدم و یا تصرف گردید. همچنین از مقر تیپ ۹۱ که مأمور حفظ پادگان و منطقه بود مدارک و اسناد بیشمارى به دست آمد که حاکى از روابط عمیق گروهک هاى کومله و دمکرات با حکومت عراق بود.در میان غنائم، چندین قبضه توپ ۱۲۲ م. م، بیش از ۲۰ دستگاه تانک، ده ها دستگاه تفنگ ۱۰۶ با ماشین، انواع مختلف ادوات و نیز مقدار معتنابهى سلاح و مهمات، که از انبار پادگان حاج عمران به دست آمده بود، به چشم مى خورد.

شرحی دیگر از عملیات والفجر ۲:
تاریخ عملیات : ۲۹ تیرماه تا ۱۳ مرداد ماه ۱۳۶۲
محل نبرد : غرب پیرانشهر
عملیات والفجر 2
شرح عملیات : عملیات والفجر ۲ نخستین عملیات بزرگ ایران در جبهه شمال غرب پس از عملیات محمد رسول الله(ص) بود که با هدف کشاندن جنگ به جبهه شمالغرب انجام شد ، و با موفقیت به پایان رسید . اهداف تحقق یافته این عملیات عبارت بودند از : قطع جاده پیرانشهر-چومان مصطفی به عنوان یکی از راههای اصلی تردد ضد انقلاب - تصرف پادگان حاج عمران به عنوان مهمترین مرکز تجمع ارتش عراق در جبهه شمال غرب - خارج کردن شهر پیرانشهر از تیررس توپخانه دشمن و در نهایت افزایش فضای تحرک نیروهای ایران در داخل کردستان عراق برای همکاری با گروههای کرد مخالف رژیم بعث .
در این عملیات حجت الاسلام حاج مصطفی ردانی پور روحانی دلیر و فرمانده مدبر اصفهانی به شهادت رسید و پیکر مطهرش هیچگاه یافت نشد .



:: موضوعات مرتبط: تاریخ جنگ ایران و عراق
:: برچسب‌ها: عملیات والفجر ۲ ÷ والفجر دو


جمعه بیست و نهم دی 1391
م : <> ن : محمد نصر

عملیات نصر4

عملیات نصر4

تصرف‌ شهر ماووت‌ عراق‌


نام‌ عمليات: نصر۴

زمان‌ اجرا: 31/3/1366

مدت‌ اجرا: ۱۴ روز

تلفات‌ دشمن‌: ۶۰۶۰ (كشته، زخمي‌ و اسير)

رمز عمليات: يا امام‌ جعفر صادق (ع)

مكان‌ اجرا: منطقه‌ عمومي‌ ماووت‌ عراق‌ - محور شمالي‌ جنگ‌

ارگان‌هاي‌ عمل‌كننده: سپاه‌ پاسداران‌ انقلاب‌ اسلامي‌

اهداف‌عمليات: تصرف‌ شهرنظامي‌ ماووت‌ عراق‌ وتكميل‌اهداف‌ عمليات‌كربلاي ۱۰

در طرح‌ جديد فرماندهان‌ قواي‌ ايراني، برخي‌ ارتفاعات‌ از جمله‌ «ژاژيله»، «اسپيدار»، «گلان» و چند ارتفاع‌ مهم‌ ديگر در منطقه‌ عمومي‌ «ماووت» آزاد شد، اما توقف‌ عمليات‌ و تلاش‌هاي‌ دشمن‌ به‌ منظور باز پس‌ گيري‌ مناطق‌ فتح‌ شده‌ ديگر، باعث‌ گرديد تا عمليات‌ «نصر۴» براي‌ تكميل‌ پيروزي‌هاي‌ عمليات‌ كربلاي‌ ۱۰ طراحي‌ گردد. اين‌ اميد وجود داشت‌ كه‌ موفقيت‌ حاصله‌ از اين‌ عمليات‌ مقدمات‌ تصرف‌ ارتفاع‌ بلند «گرده‌رش» واقع‌ در غرب‌ رودخانه‌ «چولان» را فراهم‌ سازد تا بعد از آن، ايران‌ بتواند به‌ فتح‌ شهر ماووت‌ بينديشد.

شهر ماووت‌ به‌ لحاظ‌ موقعيت‌ و قدمت‌ از اهميت‌ ويژه‌اي‌ برخوردار است. انجام‌ عمليات‌ كربلاي‌ ۱۰ و درك‌ دشمن‌ از اهميت‌ اين‌ منطقه‌ و شهر ماووت‌ و افزايش‌ حضور دشمن‌ در ارتفاعات‌ مشرف‌ بر آن، اين‌ شهر را براي‌ ايران‌ به‌ يك‌ شهر نظامي‌ تبديل‌ كرده‌ بود. حركت‌ رزمندگان‌ اسلام‌ از تاريخ ۳۰ خرداد ماه ۱۳۶۶ به‌ سمت‌ هدفهاي‌ تعيين‌ شده‌ كه‌ يال‌ غربي‌ گلان‌ بزرگ‌ و ارتفاع‌ ژاژيله‌ و چند ارتفاع‌ ديگر شامل‌ آن‌ بود، آغاز شد. روز ۳۱ خرداد ماه۱۳۶۶ گردان‌ها به‌ طور هماهنگ‌ «عمليات‌ نصر۴» را با رمز «يا امام‌ جعفر صادق(ع)»شروع‌ كردند.

وسعت‌ منطقه‌ عملياتي‌ به ۵۰ كيلومتر مربع‌ مي‌رسيد. در اين‌ هجوم‌ شهر ماووت‌ و چند ارتفاع‌ مهم‌ به‌ دست‌ رزمندگان‌ اسلام‌ افتاد. اين‌ عمليات‌ دو هفته‌ ادامه‌ يافت‌ و طي‌ آن‌ ده‌ها قبضه‌ انواع‌ آتشبار، تعداد زيادي‌ خودروي‌ نظامي، ده‌ها دستگاه‌ تانك‌ و نفربر و مقدار زيادي‌ مهمات‌ و سلاح‌ سبك‌ و نيمه‌ سنگين‌ دشمن‌ منهدم‌ و ۷ تيپ‌ عراق‌ در نبرد با نيروهاي‌ ايران‌ آسيب‌ ديد. تعداد كشته‌ و زخمي‌ها و اسراي‌ دشمن‌ به‌ ۶۰۶۰ تن‌ رسيد. همچنين‌ در اين‌ عمليات‌ چندين‌ دستگاه‌ تانك‌ و نفربر و چندين‌ قبضه‌ انواع‌ سلاح‌ سبك‌ و سنگين‌ همراه‌ مهمات‌ به‌ دست‌ رزمندگان‌ اسلام‌ افتاد و تمامي‌ اهداف‌ مورد نظر تأمين‌ شد.


شرحی دیگز از عملیات نصر ۴:
تاریخ عملیات : ۲۱ خرداد ماه تا ۵ تیر ماه ۱۳۶۶
محل نبرد : شمال سلیمانیه
شرح عملیات : یکی از اهداف عملیات کربلای ۱۰ ، تصرف شهر ماووت در شمال سلیمانیه بود ، که در آن عملیات تحقق نیافت . اما در عملیات نصر ۴ نیروهای ایران موفق به تصرف این شهر و ارتفاعات اطراف آن شدند . اهداف به دست آمده در این عملیات از نظر استراتژیک چنان مهم بودند که چند عملیات بعدی این منطقه با اتکا به متصرفات همین عملیات انجام شدند . درست مثل دستی که با اتکا به مفصل آرنج و بازو می تواند حرکت کند !



:: موضوعات مرتبط: تاریخ جنگ ایران و عراق
:: برچسب‌ها: عملیات نصر 4 ÷ نصر چهار